173 



in mindere of meerdere mate, of ook wel geheel en normaal 

 tot ontwikkeling. Hebben, de aangetaste roggeplanten eenmaal 

 een zekeren leeftijd bereikt, dan sterven zij niet licht meer vóór 

 haren tijd, maar zij blijven dwergachtig en de opbrengst heeft 

 niet veel te be teekenen. 



De aaltjesziekte der rogge is in het voorjaar reeds op een 

 afstand gemakkelijk herkenbaar aan hare verbreiding. Men 

 bemerkt dan op de besmette velden verschillende plekken, waar 

 de roggeplanten bijkans alle zijn afgestorven, zoodat de grond 

 daar kaal is; later wordt die plek met onkruiden bedekt. 

 Rondom de kale plekken heen ziet men planten, die nog 

 leven maar erg ziek zijn, en hoe verder men zich van de kale 

 plekken verwijdert, des te onduidelijker worden de ziektever- 

 schijnselen, des te meer volkomen gezonde of althans weinig 

 aangetaste planten vindt men. 



De kale plekken zijn die, waar de grond het sterkst besmet 

 is geworden, b.v. omdat daar mest op is gebracht, die stengel- 

 aaltjes bevatte of doordat daar aaltjes zijn heengebracht, die 

 zaten in de aarde, welke zich bevond aan de gebruikte landbouw- 

 werktuigen, aan het schoeisel der arbeiders, of aan de hoeven 

 der paarden. Op die plekken zijn de jonge roggeplanten vroeg- 

 tijdig ernstig besmet geworden; deze planten zijn gestorven, de 

 daarin aanwezige aaltjes zijn voor 't meerendeel in den grond 

 overgegaan, en hebben zich begeven in de planten, die rondom de 

 eerst besmette plekken stonden, enz. — De besmetting is ook 

 gewoonlijk het ergst aan de randen der velden, die iets lager 

 gelegen zijn, omdat door de regenbuien daarheen besmette 

 aarde van de hooger gelegen gedeelten der velden werd gevoerd. 

 Alleen bij zeer sterke besmetting, met name op besmette terreinen 

 waar jaren achtereen rogge werd geteeld, vertoont zich de ziekte 

 vrij gelijkmatig over het geheele veld. 



Middelen om de kwaal te voorkomen of althans te temperen. 



Uit hetgeen boven omtrent de aaltjesziekte werd meegedeeld, 

 blijkt dat deze ziekte gemakkelijk kan worden overgebracht 

 van besmette plekken gronds naar tot dusver onbesmette 

 terreinen. Het is natuurlijk gewenscht, dit zooveel mogelijk te 

 voorkomen. Werktuigen, die op besmette terreinen gebruikt 

 zijn, moeten ('us zooveel mogelijk gereinigd worden alvorens 

 men ze op tot dusver onbesmette terreinen overbrengt; en 

 evenzeer verdient het aanbeveling, dat geen menschen van 

 besmette perdeelen op onbesmette perceelen overgaan zonder 

 vooraf hun schoeisel te hebben gereinigd. Ook de reiniging van 

 de hoeven der paarden, die op besmette terreinen hebben ge- 



