— 420 — 



TEELTKEUZE. 



Teeltkeuze (selectie) beteekent, de zorgvuldige keuze der indivi- 

 duen, die men voor de voortteling van de soort of van de variëteit 

 wil gebruiken. Deze eenvoudige definitie is voldoende om zich een 

 begrip te vormen van het belang dezer zaak tot de verbetering, 

 tot veredeling der cultuurplanten. De teeltkeuze is na de kruising 

 of kunstmatige bevruchting, het krachtigste middel in onze handen 

 tot veredeling der planten. 



Bijna overal brengt men dikwijls zonder er aan te denken, door 

 slechts van de fraaiste of nuttigste gewassen zaden of stekken te 

 nemen, de teeltkeuze in toepassing. Wij vormen met hare hulp de 

 variëteiten als het ware naar ons ideaal door ze langzamerhand, 

 trapsgewijze, dikwijls nauwelijks bemerkbaar van hare natuurlijke 

 lijn te doen afwijken. Zijn die geweuschte variëteiten eens verkregen, 

 dan is het weer de teeltkeuze, die ze fixeert, die ze constant maakt 

 door te strijden tegen het atavisme, die geheimzinnige kracht, die 

 onophoudelijk tracht de planten weer in haar oorspronkelijken staat 

 terug te brengen; selectie is de eenige macht die wij tegenover dit 

 atavisme kunnen stellen, 



In veel gevallen stelt ons de teeltkeuze in staat om eene toe- 

 vallige afwijking eener plant te vermeerderen en die daarna te 

 fixeeren, ook door kruising verkregene variëteiten hebben selectie 

 noodig om tot nieuwe constante rassen te geraken. 



Werkelijke teeltkeuze kan slechts plaats hebben bij planten, die 

 door middel van zaad vermeerderd worden, want men weet dat alle 

 andere vermeerderingswijzen zooals enten, stekken, tjankokken, slechts 

 het individu en niet het geheele ras voortplanten. 



De teeltkeuze werkt op alle eigenschappen der plant zoowel op 

 vorm, kleur als op andere bijzonderheden. De geringste, nauwelijks 

 waarneembare afwijking kan het begin worden van een nieuw ras, 

 het is echter noodig met geduld en volharding te werken. 



Ofschoon het schijnt, dat de teeltkeuze nog al gemakkelijk in 

 toepassing is te brengen, is zulks in werkelijkheid niet het geval, 

 men moet geleerd hebben spoedig op te merken welke eigenschappen 

 eene plant voor de voortteling geschikt maken, met een oogopslag 

 moet dit onderzoek kunnen geschieden, zulks is slechts door jaren- 

 lange praktijk te leeren. Dit is ook eene der oorzaken, waarom het 

 aan weinig plantenliefhebbers gelukt hunne plantenrassen lang 



