— 435 — 



wikkelen. Is eene plant echter minder hevig aangegrepen, dan 

 heeft zij nog dikwijls kracht genoeg om ook de aar voortte- 

 brengen. Gebeurt dit echter, zoo herkent de inlander de ziekte 

 niet altijd meer als de omo tnentèk, maar noemt ze „batnhanf/ 

 krapak''^ 1). Intusschen schijnt deze naam niet over geheel Java 

 bekend te zijn; wel is dit echter het geval in Madioen, zooals mij 

 onlangs bij mijn bezoek aan die Residentie bleek, en evenzeer moet 

 het in Rembang het geval zijn. 



Een ander voorbeeld van verwarringen, welke niet zelden voor- 

 komen, is het volgende : 



Een der kenmerken der ^omo mentèk''^ is het verdrogen der 

 bladeren, te beginnen van de punten. Ditzelfde verschijnsel ziet 

 men echter niet zelden geheel onafhankelijk van die ziekte 

 optreden, wanneer langen tijd achtereen droge winden heerschen. 

 De Inlander noemt dit verschijnsel dan een gevolg van den ^^walang 

 angin". Omdat het verdrogen der bladeren echter, zooals wij zagen, 

 ook by de omo mentèk optreedt, zoo wordt niet zelden de omo 

 mentèk als ideutisch met de ivalang angin beschouwd, terwijl men 

 ten slotte ook herhaaldelijk aangegeven vindt dat de eigenlijke oorzaak 

 van de omo mentèk is: het langdurig heerschen van droge winden. 



Nog grooter wordt de verwarring, wanneer, zooals veelvuldig 

 voorkomt, eene zelfde padi-plant door meerdere parasietische schim- 

 mels tegelijkertijd aangetast is. Als voorbeeld, de hier behandelde 

 ziekte betreffende, diene het volgende: 



In het boven (blz. 432) uit het rapport van Dr. Sollewijn 

 Gelpke aangehaalde, omtrent de verschijnselen der omo mentèk 

 leest men : 



„De ziekte belet in het bloeiende veld het rijpen der vruchten 

 en maakt ze gedeeltelijk zwart." 



Monsters van blijkbaar door de omo mentèk aangetaste padi- 

 planten, welke aren droegen met gedeeltelijk zwarte vruchten, 

 werden ons een paar maal toegezonden onder den naam y,omo lanas'"-^ 

 deze naam zou volgens verschillende andere officieele opgaven 

 gelijkbeteekenend zijn met omo mentèk. 



1) Eenige alhier ontvangwii padimonsters, werden gezegd, volgens de bij- 

 behoorende missiven, te zijn aangetast door de „omo banibanff'", en andere door 

 de „omo bambangan"; of deze ziekten onderling gelijk, en ook gelijk zijn aan 

 de fhamhang krapak", kon ik echter niet uitmaken. 



