— 459 — 



direkt geldelijk belang van Nederland bij de theekultuur op 

 Java niet noemenswaard is, daar het grootste deel van het 

 kapitaal, dat in theeondernemingen is vastgelegd, zich in han- 

 den bevindt van Nederlanders op Java. 



Zij, die zich op Java onledig hielden met de theekultuur en 

 de voordeden daarvan leerden kennen, staken voortdurend 

 hunne spaarpenningen in nieuwe theeondernemi ngen, maar dat 

 was ook de eenige uitbreiding, die de kuituur op Java verkreeg. 



Het geldbeleggende publiek, vooral in Nederland, wist nage- 

 noeg niets af van thee op Java en daardoor ontbrak ook het 

 vertrouwen, want men kon zich er bijna geene voorstelling 

 van maken, dat thee eene goede geldbelegging zou zijn. 



Eerst langzamerhand kwam men daar meer en beter van 

 op de hoogte, vooral, sinds met de invoering der kuituur van 

 den Assam-theeheester deze tak van het landbouwbedrijf op 

 Java eene grootere vlucht nam. 



Doch de v erwach tingen daaromtrent bleken te hoopvol te zijn ; 

 wèl slaagde de Assam-theeheester uitmuntend in deze streken, 

 en wèl verkreeg het Assam-theeprodukt van Java eene «ven 

 gunstige prijsnoteering als Britsch-Indië en Ceylon te Londen, 

 de theemarkt bij uitnemendheid; doch nog steeds bleef de 

 krachtige deelneming van het geldbeleggend publiek uit voor 

 de vestiging van tal van nieuwe thee ondernemingen. 



Sinds ons bezoek aan Ceylon in 1885 hebben wij nimmer 

 nagelaten om de voordeelen in het licht te stellen, aan de 

 theekultuur verbonden, vooral om daardoor ook de kina-onder- 

 nemingen er toe te brengen, dat zij een deel van hun toen 

 nog beschikbaar kapitaal aan zouden wenden voor de thee- 

 kultuur op hunne gronden, waardoor zij beter gewapend zouden 

 zijn tegenover alle combinatiën om den kinabastprijs te drukken. 



Onze pogingen mochten echter weinig baten en geleken veel 

 op de stem eens roependen in de woestijn. 



Eerst toen langzamerhand de dividenden zichtbaar werden 

 der sinds 1885 in het leven geroepen nieuwe theemaatschap- 

 pijen, begon men door de feiten overtuigd te worden van hetgeen 

 wij sinds jaren hadden volgehouden : namelijk dat de thee- 



