BRIEVEN VAN EEN PLANTER. 



Dr. tan Lingen heeft in „Soeria Soemirat" de plannen voor 

 de oprichting van een landbouwdorp ontvouwd. Daar ik voor 

 die onderneming veel sympathie koester, ben ik van meening 

 dat zij, die dezelfde gevoelens koesteren, het hunne moeten 

 bijdragen om die plannen voor mislukking of deceptie te vrij- 

 waren en hun welslagen zooveel mogelijk te verzekeren. 



Ik neem daarom de vrijheid hier een en ander omtrent mijne 

 ervaringen op tuinbouwgebied mede te deelen, die hoe luttel 

 ook, haar misschien van eenig nut kunnen zijn. 



Tot die plannen behoort ook de teelt van groenten en 

 ooft; wat de eerste betreft, zoo geloof ik, dat wanneer goed 

 aangelegd, zij alle kans van slagen heeft. Op hoog gelegen 

 plaatsen toch kan men liier, behalve bijna alle soorten Hol- 

 landsche groenten, nog andere telen. Verschillende soorten 

 immers die in Holland alleen onder glas kunnen geteeld worden, 

 slagen hier in den vrijen grond. Artisjokken, tomaten, scolyme, 

 maïs etc. geven hier goede resultaten. Het is waar, die groenten 

 zijn w'einig bekend, doch eens te krijgen, zullen zij haar weg 

 wel vinden. 



Wat betreft de ooftteelt en de veredeling onzer vruchten, 

 dit is eene geheel andere zaak. Uit alles blijkt, dat het land- 

 bouwdorp gevestigd zal worden in de hooglanden ; nu is het 

 een feit, dat op enkele na, alle Indische vruchten alleen met 

 succes in de lagere streken geteeld kunnen worden. Mangga's, 

 Manggis, Pompelmoes, Doekue's, Ramboetans, geven boven de 

 1000 of 1500 voet weinig resultaten. Behalve eenige djeroek- 

 soorten, die slechts in de bovenlanden goed gedijen, vindt men 

 in de hoogere streken bijna geen vruchten. 



Over veredelen loopen de denkbeelden hier nogal uiteen; 



