— 15 — 



Eenige der \roornaamste uitwendige oorzaken zullen wij 

 ten dezen opzichte hier nader beschouwen; deze uitwen- 

 dige oorzaken toch staan onder controle en kunnen door 

 proefneming en waarneming nader bekend worden, hoewel 

 ook ten dezen opzichte nog lang niet alles bekend of 

 onderzocht is, zooals nader zal blijken. 



Alvorens echter tot de mededeeling over te gaan van 

 hetgeen reeds werd onderzocht, moge er op gewezen wor- 

 den, dat het streven bij de rijstcultuur volstrekt niet be- 

 hoeft te bestaan in het verkrijgen van een groot aantal 

 zij-stengels of eener grootere uitstoeling. 



Bij andere graangewassen, welke in de wijze hunner 

 ontwikkeling en groei veel overeenkomst vertoonen met 

 de rijstplant, werd in Europa door zorgvuldige proefneming 

 aangetoond, dat op een veld, waar een groot aantal stengels 

 voorkwamen en waar ook de uitstoeling het sterkst was, 

 volstrekt niet de grootste productie werd verkregen. Toen 

 men naging, aan welke planten over het algemeen de 

 zwaarste korrels voorkwamen, vond men het grootste korrel- 

 gewicht aan planten met betrekkelijk geringe uitstoeling. 

 Eveneens vond men bij Europeesche graangewassen, dat 

 de voedingswaarde zeer aanmerkelijke verschillen kan op- 

 leveren, naarmate een plant veel of weinig uitstoeling heeft. 



Voor een goed begrip der uitstoeling, zoude een anato- 

 mische beschrijving van den bouw van den rijststengel 

 eigenlijk noodig zijn; het uitloopen der (slapende) zij -oogen 

 is toch dikwerf gebonden aan den voedseltoevoer en deze 

 weder, voor een deel ten minste, afhankelijk van de wijze van 

 verdeeUng en samenhang van het vaatbundelsysteem in de 

 geledingen en knoopen der stengels. Tot dusverre hebben 

 de proefnemingen over uitstoeling echter meer een prak- 

 tische zijde van dit vraagstuk beoogd en mogen hierbij in 

 de eerste plaats de proeven genomen door Dr. Scheffer, den 

 vroegeren Directeur van 's Lands Plantentuin genoemd wor- 

 den. In het Tijdschrift voor Nijverheid en Landbouw in 

 Ned. Indië dl. 23 en 24 komen eenige artikelen van zijn hand 



