— 32 — 



bessen tasten het blik aan, krijgen een groezelige kleur 

 en een bliksmaak. Vandaar dat van de californische blik- 

 ken, peren, perziken en abrikozen zich in de grootste 

 populariteit mogen verheugen. Maar deze vruchten groeien 

 in Holland zelden in voldoende hoeveelheid, en tegelijk 

 goed in kwaliteit. Vandaar dat ze op de lijst van hol- 

 landsche export vruchten een ondergeschikte plaats inne- 

 mens, terwijl juist die vruchten, als kersen, aardbeien, 

 frambozen, aalbessen en kruisbessen, daarbij de hoofdzaak 

 zijn. Een verstandige huisvrouw neemt dus californische 

 perziken in blik, en Hollandsche bessen en frambozen in 

 glas. De daarvan overblijvende glazen houdt zij dan voor 

 eigen gebruik. 



Heeft men daar nu werkelijk nut van hier in Indië? 

 Deze vraag raakt de kern van mijn betoog. Lukt het mij 

 niet, deze vraag in bevestigenden zin te doen beantwoor- 

 den, dan ware zwijgen beter geweest dan schrijven ! 



De Heer D. de Clekcq te Bloemendaal (N. H.), die zich 

 ten doel heeft gesteld, voor de grootst mogelijke verbrei- 

 ding van deze nuttige uitvinding over Nederland en Kolo- 

 niën zorg te dragen, zegt in een vlugschrift voor Holland, 

 o. a. het volgende: 



,Ten allen tijde is de mensch erop bedacht geweest, in 

 „tijden van overvloed te sparen voor tijden van schaarschte. 

 „Bij geen artikel doet zich de noodwendigheid hiertoe 

 „krachtiger gevoelen, dan bij vruchten en groenten, die 

 „maar éénmaal in het jaar rijpen en dan in overvloed 

 „voorkomen, maar tot later gebruik zich slechts met de 

 „grootste moeite en zorg goed laten houden. En hoeveel 

 „zijn er niet onder, waarbij dit trots zorg en moeite, zeer 

 „onvolkomen of in het geheel niet gelukt! Eigenlijk kun- 

 „nen wij wel zeggen, dat maar enkele dier produkten zich 

 „tot bewaren zonder voorafgaande speciale behandeling 

 „leenen. 



Mutatis mutandis geldt voor Indië hetzelfde. Ook hier 

 heeft iedere vrucht een bepaalden tijd van het jaar, waar 



