— 128 — 



phosphorzuur, erin voorhanden, komt in een moeilijk-opneembarert 

 vorm voor; door water wordt nagenoeg niets ervan opgelost. 



In het algemeen zal men dus kunnen zeggen, dat men behalve 

 de asch nog andere mest moet toedienen ; en al zal het misschien , 

 — ja, m. i. zelfs zeer waarschijnlijk — blijken, dat men naast voldoende 

 asch geen verdere kalt behoeft toe te voegen, dan blijft het toch 

 noodzakelijk om stikstof en phosphorzuur in snel-toegankelijken vorm 

 te verstrekken. 



§ 20. Of de tegenwoordig algemeen in gebruik zynde guano's, — 

 bestaande uit zwavelzure ammonia, zwavelzure kali, superphosphaat 

 en een of ander neutraal aanvulsel, — zich zullen kunnen handhaven, 

 meen ik te mogen betwijfelen. Allereerst — zoo stel ik mij voor — zal 

 de zwavelzure kali er uit verdwijnen. Verder zal men, eenerzij ds 

 om de schadelijke overmaat van zwavelzuur te vermijden, anderzijds 

 om behalve stikstof als ammoniak, ook stikstof als nitraat te geven, 

 steeds meer algemeen een deel der zwavelzure ammonia door kali- 

 salpeter gaan vervangen. Of echter in de plaats van het super- 

 phosphaat, een andere, minder zure meststof zal treden, welke toch 

 ook het phosphorzuur in gemakklijk opneembaren vorm bevat, en of 

 verder de z. g. „geconcentreerde voedingszouten", welke tegenwoor- 

 dig in Europa al veelvuldig worden gebruikt, ook bij de tabaks- 

 kuituur een toekomst zullen hebben, — dat zijn kwesties, die eerst 

 mettertijd, na heel veel proeven, kunnen worden uitgemaakt. 



Daarmede is echter de planter van heden niet geholpen. Voor 

 het heden zijn er dus overgangsmaatregelen noodig voor hen, die 

 het gebruik van de hedendaagsche guano's, (meest algemeen van 

 een gehalte: 5 — 5 — 10 of 5 — 10 — 10) met dat van asch willen 

 combineeren. 



§ 21. Over de kwestie, of guano en asch gemengd mogen wor- 

 den, dan wel ieder afzonderlijk dienen gegeven te worden, heeft 

 Dr. HissiNK 1. c. reeds een en ander medegedeeld. De schrijver 

 bespreekt aldaar o. a. de mogelijkheid van ammoniakverlies door de 

 menging, en de condities, waardoor men zoodanig verlies kan ver- 

 mijden. Buitendien bestaat er bij de menging echter nog een ge- 

 vaar, n. 1. dat het water oplosbare phosphorzuur van het superphos- 

 phaat niet alleen onoplosbaar wordt, (door de kalk van de asch),. 

 maar daardoor tevens moeilijker-toegankelijk voor de tabaks wortels. 



Zeker is dit echter niet, want zeer recente onderzoekingen brach- 

 ten aan het licht, dat het moeilijk-toegankelijke phosphorzuur van 



