— 322 — ■ 



tenzorg speciaal den landbouw in Nedcrlandscli-Indië beoogt en dat 

 op dit gebied slechts in zeer beperkte mate over eenige ervaring 

 van vroegere tijden of van vroogerc personen wordt beschikt. Koers- 

 veranderingen als de zooeven genoemde zijn in het eerste jaar 

 der school niet alleen bij de plantkunde, maar ook bij andere vak- 

 ken voorgekomen en zij zullen ook in de eerstvolgende jaren meer- 

 malen voorkomen ; daaraan valt niet te twijfelen. Maar daarom 

 is het ook noodzakelijk, dat aan het onderwijzend personeel eene 

 groote vrijheid van beweging worde gelaten en dat de leeraren^ 

 behoudens overleg met hen, bij wie de algemeeno en de dage- 

 lijkscho leiding van het onderwijs berusten, naar eigen ervaring 

 en inzichten kunnen handelen. Eerst wanneer men de beschik- 

 king heeft over de ondervinding van eenige jaren, zal men met 

 voldoende juistheid den gang en de methode van het onderwijs 

 kunnen vaststellen. 



Zoo is het ook niet onwaarschijnlijk, dat hot onderwijs in de 

 algemeeno scheikunde, waarvoor thans in de laagste klasse twee 

 uren per week zijn bestemd, in het vervolg één of twee uur meer 

 in beslag zal moeten nemen; daarentegen zal dan een gedeelte van 

 het onderwijs in algcmeeneïi landbouw naar de tweede klasse moe- 

 ten worden verplaatst en aan dit ook alsdan een grooter aantal 

 uren worden besteed, dan oorspronkelijk in de bedoeling lag. Een 

 en ander almede, omdat de ondervinding erop schijnt te wijzen, dat 

 het aldus practischer is. 



Voorts is in hot onderwijs in de eerste kla?se een leervak op- 

 genomen, dat niet op het oorspronkelijke, in algemeeno trekken 

 opgemaakte leerplan stond, namelijk het theoretisch onderricht in 

 de talrijke methoden, waarop de planten worden vermenigvuldigd 

 en, de resultaten in aanmerking genomen, laat het zich aanzien, 

 dat dit leervak (waaraan overigens slechts een uur per week is 

 gewijd) in do eerste klasse zal Avorden gehandhaafd, omdat het te- 

 vens eene uitnemende voorbereiding is voor het onderricht in vruch- 

 tenteelt, dat in de tweede klasse zal worden gegeven. 



Van de niet-propaedeutische vakken der laagste klasse noemden 

 wij er reeds twee, algemeenen landbouw on plantenteelt (verme- 

 nigvuldiging van planten) ; de andere zijn bijzondere landbouw en 

 landmeten. 



Onder het eerste wordt verstaan do bijzondere behandeling der 

 afzonderlijke gewassen en hunne cultuur. Het lag voor de hand, 



