— 364 — 



De heer Baltet, die Amerika bereisde, zegt dat men ze in de 

 Vereenigde Staten bij honderd duizenden plant, men denkt er 

 goede zaken mede te maken, daar ze gemakkelijk versch verzon- 

 den kunnen worden en ook yoor het maken van confituren enz. 

 byzonder geschikt zijn. 



En hier kweeken wij in de bovenlanden den boom al bijna 30 

 jaar, maar niemand denkt er aan daarvan eene industrie te maken. 

 Het is waar, dat ze in het Garoetsche geteeld worden, maar ik heb 

 het in Teysmannia reeds meer gezegd, de inlanders hebben een 

 middel gevonden om ze ongenietbaar te maken. Door de vruchten 

 namelijk te plukken als zij nog groen zijn en ze in kalk te bewa- 

 ren. Na eenigen tijd worden ze dan zacht en zoo ziet men ze op 

 de passars te Garoet, Bandoeng, ook wel een enkele maal te Bui- 

 tenzorg en Batavia. Ieder, die er echter eens van geproefd heeft, 

 wacht zich voor de tweede maal, er is al heel weinig smaak aan. 

 Men moet het doen, zooals boven aangeduid is voor Zuid-Frankrijk; 

 de vruchten moeten zoolang aan den boom blijven tot zij de mooie 

 roode kleur aangenomen hebben, en ze dan bewaren tot zij zacht 

 zgn. Men wachte zich wel, er in te bijten als zy nog niet geheel 

 zacht zijn, want al hebben zij dan de mooie kleur, zij zijn zoo 

 samentrekkend, dat het onmogelijk is, ze te eten, eerst in de periode 

 als zy zacht zijn, zijn zij bijzonder lekker. Men geeft de vrucht in het 

 Garoetsche de naam van keseraak, een naam, die haar niet toekomt, 

 aangezien een verwante inheemsche boom Diospyros Horsfieldü 

 HiERN, zoo heet, 



In Japan, is het een der meest populaire vruchtboomen, men 

 kweekt er daar verschillende variëteiten van, waarvan de mooie 

 vruchten de winkels versieren in Tokio, Yokohama en in andere 

 groote steden. De kleur verschilt van tomaten-rood, tot geel oranje, 

 andere gelijken op mandarijntjes, ook de vorm der vruchten varieert 

 sterk van platrond, tot bolrond en puntig. Men heeft er in Japan, 

 volgens het zeggen van kenners, ruim 60 verscheidenheden van, en 

 zijn in Zuid-Europa thans ruim 30 variëteiten ingevoerd. 



Hier hebben we er slechts een, het schijnt wel een der beste te 

 zijn, want de vrucht heeft een bijzonder dunne schil, het vrucht- 

 vleesch is sappig, geurig en zoet en bevat nooit pitten* Er is 

 hier vroeger door 's Lands Plantentuin wel getracht nog andere 

 variëteiten in te voeren, zulks is echter mislukt. Ik kan niet met 

 zekerheid zeggen, waaraan zulks ligt, eenige kwamen dood aan 



