— 370 — 



stengels is dan reeds gedeeltelijk yerrot en hebben de afzonderlijke 

 steviger gebouwde houtbundels van elkander losgelaten door het 

 verdwijnen van het tusschenliggende weekere parenchymatische weef- 

 sel. Bij zulke planten is ook het wortelstelsel naeest reeds geheel 

 verrot, de weefsels zijn grootendeels vergaan en slechts eenige bruin 

 of zwart gekleurde strengen zijn overgebleven. De zij-wortels en 

 vroegere worteleinden, waar nog niet zulk stevige houtbundels en 

 vezels in voorkwamen zijn bij zulke planten nagenoeg geheel weg- 

 gerot of verdwenen; deze rottingsverschijnselen zijn echter niet de 

 oorzaak uiaar het gevolg zooals wij nader zullen zien. 



Reeds door Prof. Dr. Zimmermann werd als de oorzaak eener 

 ziekte in de peperaanplantingen in de Lampongs een peperaaltje 

 beschreven dat identiek zoude zijn met de bekende Heterodera 

 radicicola Greeff. Ik zelve vond dezelfde parasiet bij materiaal 

 verzameld in de buurt van Buitenzorg en ook thans weder bij de 

 planten in het Malangsche Zuider-gebergte. Om het optreden van 

 dit peperaaltje te kunnen constateeren, is het echter noodig, dat men 

 zieke planten heefr, welke nog niet lang geleden zijn aangetast. 

 Meestentijds was bij het materiaal van gestorven peperplanten ter 

 onderzoek alhier ingezonden, van het peperaaltje niets meer te 

 vinden. Zulks kwam, doordat men hetzij gedeelten der plant had 

 gezonden, waar het peperaaltje niet in voorkomt, of wel wortel- 

 gedeelten van doode planten, die reeds in verotting waren overge- 

 gaan en waar men ook tevergeefs naar de parasiet moet zoeken. 



Uitwendig is het dikwerf aan het wortelstelsel moeielijk te zien 

 of het peperaaltje er zich reeds in genesteld heeft, en zal men bij 

 planten welker blad juist begint slap te hangen, nog het meeste 

 succes hebben bij het zoeken der parasiet. Wanneer men van zulk 

 een plant, zeer voorzichtig het wortelstelsel uitgraaft en van de 

 aanhangende aarde bevrijdt, zonder de dunnere zijworteltjes af te 

 breken, zal men, wanneer men zoo gelukkig is, het juiste stadium 

 der ziekte te treffen, op zulk een zijworteltje soms één, soms meer- 

 dere geringe aanzwellingen vinden. Somtijds vindt men ook dat 

 de nog ongekleurde worteltop zelve sterker is opgezwollen dan bij 

 normale worteleinden het geval is. Wanneer de opperhuid of de 

 bast op zulke opgezwollen gedeelten nog gaaf is en er geen gaatjes 

 in voorkomen en men snijdt dan zulk een gezwollen worteldeel 

 overlangs door, dan zal men in het witte weefsel één of meerdere 

 zwart gekleurde ronde gedeelten aantreffen, ter grootte ongeveer 



