— 507 — 



mag men echter niet vernielen alvorens te hebben nagegaan, of som- 

 mige ook door sluipwespen zijn aangetast. Is dit laatste het geval, 

 dan moeten zij worden bewaard in kistjes met een deksel van metaal- 

 gaas, waarvan de vierkante mazen 1 — 1.25 cm. groot zijn. Door 

 deze mazen kunnen de wespen naar buiten kruipen en hun nuttig 

 Averk voortzetten ; de jonge sprinkhanen kunnen er echter niet door 

 en gaan te gronde 1). 



5. Neusliooriikevers. 



De welbekende Klappertor, Or)jctes rhinoceros, L. is een van de 

 grootste vijanden van de klappercultuur. Een mannelijk exemplaar 

 van middelmatige grootte is afgebeeld in fig. 2. Het insect bereikt 

 eene lengte van 30 tot 55. mm. en is in de eerste plaats geken- 

 merkt door de aanwezigheid van een hoorn op den kop, aan welk 

 orgaan de naam Neushoornkever is ontleend. Deze hoorn is bij 

 de mannetjes (fig 3) veelal krachtig ontwikkeld, bij de wijfjes 

 daarentegen niet of weinig ontwikkeld (fig. 4). 



De kleur van den kever is donkerbruin tot zwart, de kop is klein 

 en, evenals de rand van den thorax, met korte, rossige, stekelige 

 haren bezet. 



De thorax is over ongeveer de helft van zijn oppervlakte sterk 

 ingedeukt, terwijl zich boven aan den achterrand dezer indeuking 

 drie puntige knobbeltjes bevinden. De dekschilden zijn fijn bestip- 

 peld en vertoonen een viertal dunne, overlangsche lijnen. Zij 

 bedekken het achterlijf niet geheel, zoodat het laatste lichaams- 

 segment geheel en het voorlaatste gedeeltelijk onbedekt blijft. De 

 pooten zijn zeer stevig, vooral de dijen zijn opvallend breed, terwijl 

 de schenen stekels of tandvormige uitsteeksels dragen, die aan de 

 voorpooten het sterkst ontwikkeld zijn en aan het dier goede 

 diensten bewijzen, bij zijne pogingen, om zich door harde weefsels 

 heen te boren. 



De larve (fig. 1) is een groote engerling, die tot 70 en zelfs 

 80 mm. lang kan worden. Zij heeft een harden, bruinen kop en, 

 evenals alle engerlingen, een vooral aan het achtereinde zeer week 

 en opgezwollen lichaam. 



Het geheele lichaam is met korte, uitstaande, roodbruine haren 

 bedekt. Het voorste segment van den thorax vertoont op zijde eene 



1) Uitvoeriger gegevens liierover vindt men Teysmanw'a. Jaargang 

 i899, pag. 320; Mededcelingeu 's Lands Pla.nientuin XLIV, pag. 78—80. 



