— 622 — 



planter uiet onverschillig, welke boengkil hij gebruikt. Om 

 ■deze reden willen wij hier in nadere beschouwingen treden 

 aangaande het gebruik van boengkil als meststof, waaruit 

 •dan van zelf zal blijken, in hoeverre het gemotiveerd is, 

 wanneer wij ons uitsluitend beperken tot het gebruik van 

 een bepaalde boengkiisoort. 



Wetende, dat de boengkil (in Holland koeken genoemd) 

 in 't algemeen eene bijproduct is bij de winning van plan- 

 taardige vetten of oliën uit zaden, behoeven wij ons dus 

 niet te verwonderen over het groote aantal boengkilsoor- 

 ten, welke in den handel voorkomen. De vele soorten 

 plantaardige oliën of vetten geven het aanzijn aan even veel 

 soorten boengkil. Dat de hoeveelheden koeken, welke den 

 landbouw ten goede komen, niet onbeteekenend is, blijkt 

 uit eene officieele opgave van het jaar 1886, vermeldende, 

 dat Marseille toen reeds ongeveer 200 millioen KG. koeken 

 produceerde, waarvan + 68 millioen KG. naar het buiten- 

 land, voornamelijk naar Engeland en Duitschland, gingen. 

 Het overige werd in eigen land verbruikt. Wat tegen- 

 woordig Marseille aan koeken produceert, zal ongetwijfeld 

 het genoemde bedrag verre overtreffen. 



In 1895 werd het verbruik van koeken in Frankrijk al 

 op 620 miUioen KG. geschat, vertegenwoordigende een 

 waarde van 31 millioen gulden. 



Gewoonlijk tracht men de pers- of extractieresidu's in 

 ■de eerste plaats als voederstof te verkoopen. Als zoodanig 

 hebben zij aanzienlijk meer waarde dan als meststof. Men 

 -heeft hierbij slechts te denken aanlijn- raap-, sesamkoeken, 

 katoenzaadmeel enz. Hier te lande wordt een groot deel 

 van de katjangboengkil, in den vorm van „ontjom" door 

 den inlander genuttigd. Dit is een reden, waarom de ka- 

 tjangboenkil hier duurder is dan elke andere boengkiisoort. 

 Een groot aantal koeken zijn echter, hetzij door de aanwe- 

 zigheid van schadelijke bestanddeelen, of door den onaange- 

 namen smaak ongeschikt om als veevoeder te dienen. In 

 •deze gevallen worden zij uitsluitend als meststof gebruikt. 



