— 701 — 



Deze vragen brengen mij ertoe, de wedervraag te stellen : W<if, 

 vern-acht men van hef stoken':' en aldus de voor- en tegen argu- 

 menten eens te overwegen. 



Allereerst wil ik dan kortweg noemen, rvat de voorstanders als 

 voordeek'n opgeven: Jiet icanner en droger maken van de lucht, het 

 daardoor sneller drogen der tabak, en vooral het bestrijden en voor- 

 komen van schimmel en rot. Eindelijk mcenen sommigen met stoken 

 lichtere kleuren te produceeren. 



A priori redeneerende, is men echter volstrekt niet genoodzaakt 

 aan te nemen, dat de lucht warmer en droger wordt: men zou 

 zich toch eenerzijds zeer goed kunnen voorstellen, dat door den 

 trek, die tengevolge van het stoken ontstaat, zóó veel koude nacht- 

 lucht binnen stroomde, dat de temperatuur der lucht in de schuur 

 geenszins hooger werd; en anderzijds zou het zeer wel denkbaar 

 zijn, dat door de brandende hoiitvuren, zooveel vocht in de lucht 

 werd gebracht, dat ook van droger worden geen sprake was. 



Proefondervindelijk kon hierin dus alléén helderheid worden ver- 

 schaft. Maar aangezien drogende tabak al naar omstandigheden 

 meer of minder vocht afstaat, lag het voor do hand om uit te gaan 

 van een proef met schuren zonder tabak. 



Een zoodanige jxroef werd dit voorjaar genomen ie Poengei. 



Aan een weg met golijkoortigen grond werden 4 opeenvolgende 



2-jarige scliuren voor de proef bestemd: A, B, C en D. — In iedere 



schuur werden 8 psychrometers geplaatst, 4 in een vertikaal vlak, 



evenwijdig aan de korte zijde der schuur, op 14 der lengte, en de 4 



anderen evenzoo op 3 4 der lengte. Verder was de plaatsing aldus: 



No. 1, aan tiang Xo. III, — 8 voet bv. den gr., Z, O. in de schuur. 



„ 2, „ „ „ I,— 8 „ „ „ „ tusschen (1) en (4). 



^ 3, „ „ „ I,— 25 „ „ „ „ vertikaal boven (2). 



„ 4, „ „ „ III, — 8 „ .... p Z. W. in de schuur. 



„ 5, „ „ „ in,— 8 „ ,. ,, „ N. O. in de schuur. 



„ 6, „ „ „ I,— 8 „ „ „ „ tusschen (5) en (8). 



„ 7, „ „ „ I,— 25 „ , „ „ vertikaal boven (2). 



„ 8, „ „ „ III,— 8 „ „ „ „ X. W. in de schuur. 



Bovendien werd nog een psychrometer in de buitenlucht tus- 

 schen schuur B en C opgesteld op de wijze, gelijk reeds in vroegere 

 publicaties beschreven. 



Deze 33 instrumenten werden door een Javaan schen beambte van 

 Let Proefstation 6 maal daags, te weten om 10" v.m , om 12'' 'smid- 



