— 8 — 



hier ter sprake gebrachte geval voor het omgekeerde van 

 wat men gev^oonlijk kan waarnemen. In den regei toch 

 ziet men, dat eene plant, die eenig mechanisch of chemisch 

 beschermingsmiddel bezit, daardoor wèl tegen zoogdieren, 

 maar niet tegen insecten is beschermd. 



Ja, er is misschien geen plant ter wereld, die niet nu 

 en dan door insecten wordt aangetast, doch er zijn er zeer 

 vele, waaraan zich geen zoogdier zal wagen. Zelfs de 

 meest vergiftige planten hebben onder de insecten hunne 

 vijanden en het sterkste voorbeeld leveren in dit opzicht wel 

 de vliegenlarven, die leven in de jonge stengeltoppen van 

 de poetjoemj {Pangiïiin editk^ Rw.), wier inwendige ruimten 

 zooveel cyaanwaterstof bevatten, dat men bij het opensnijden 

 ervan de lucht van dit gas duidelijk kan waarnemen. 



Over het bestaan van dergelijke organismen verbaast men 

 zich terecht en men vraagt zich af, welke wijzigingen zij in 

 den loop der tijden wel hebben moeten ondergaan om zich in 

 eene dergelijke omgeving te ontwikkelen, ja daaraan mis- 

 schien met uitsluiting van alle andere den voorkeur' te geven. 



Feiten als het zooeven genoemde, al mogen ze misschien 

 minder sterk tot ons spreken, zijn overigens in de natuur 

 in zóc') groeten getale te vinden dat men er wel eens toe 

 komen zou, het denkbeeld van bescherming tegen aanvallen 

 van insecten geheel te verwerpen. Aan den anderen kant 

 echter stuit men soms geheel onverwacht op verschijnselen, 

 die onze twijfelzucht op meer of minder eclatante wijze 

 logenstraffen. Ik denk hier o.a. aan de tabaksplant, wier 

 blaren, bladstelen en stengels tamelijk dicht bedekt zijn 

 met haren die, welke functie ze overigens mogen vervullen, 

 de gewone, zwarte mieren beletten, zich op de plant te 

 bewegen. Plaatst men zulk een mier op het blad, dan 

 blijkt het spoedig, dat zij zich daar in het geheel niet op 

 haar gemak bevindt; het is duidelijk, dat zij op de eene 

 of andere wijze in hare bewegingen wordt belemmerd en 

 zich met alle kracht uit deze omgeving zoekt te verwijderen, 

 wat haar, wanneer zij den bladrand bereikt, dikwijls gelukt 



