— 81 — 



Eene andere weinig bekende bereiding uit de Pangium- 

 zaden werd door mij aangetroffen in het district Lorok 

 der afdeeling Patjitan van de residentie Madioen op Java. 

 Zij heet daar térasi poetjoeng of ook wel hëtong en dient 

 als bijvoegsel aan toespijzen bestemd voor de javaansche 

 rijsttafel. Het hoofdbestanddeel is kloewak, (waarover 

 hieronder) d.w.z. half in ontbinding overgegane zaadker- 

 nen der Pangium edule. 



De rijpe Pangium-\r\icht wordt zoolang bewaard, totdat 

 de vruchtschil en het vruchtvleesch bedorven zijn, waar- 

 toe ongeveer 10 dagen noodig zijn. Daarna worden de 

 zaden er uit verwijderd, afgewasschen en goed gekookt, 

 waarna de zaadschil verwijderd wordt, en de zaadlobben 

 een etmaal in snel stroomend water gelegd worden. 



Vervolgens neemt men op den inhoud van 100 zaden, 

 5 roode sjalotjes, het raspsel van 10 groote stukken laos^ 

 een klein kopje vol zout, een weinig spaansche peper en even- 

 veel gSiYUSilen-tërasi. Dit alles wordt goed dooreengekneed 

 en daarna tot een deegachtige massa gestampt, die zeven 

 etmalen bewaard wordt, waarna zij tot balletjes verwerkt 

 wordt, die, na gedroogd te zijn, in dien staat verhandeld 

 worden. Het . artikel ziet er zwartachtig uit en heeft een 

 onaangename geur. 



De kloewak is de meest bekende en meest algemeen 

 voorkomende bereiding der Pangium-ZRden. Wanneer deze 

 primitief behandeld zijn, zooals hierboven onder tèrasi- 

 poetjoeng is vermeld, wordt, nadat zij gekookt zijn, de 

 houtige schaal niet verwijderd, doch worden de zaden met 

 asch omhuld in een gat gestapeld, dat in den tuin van den 

 bereider gegraven is. Het stapeltje wordt met een pisang- 

 blad bedekt, waarna het gat met aarde gesloten wordt en 

 de pitten daarin 40 dagen moeten verblijven. 



Daarna worden zij opgegraven en in den handel gebracht, 

 als kloewak. De inhoud is dan chocoladebruin en glibberig 

 met een vettigen onaangenamen smaak. Voor de bereiding 



