— 158 — 



zon zich aan den hemel verplaatst, verplaatst zich ook 

 het brandpunt der stralen achter den bol en er ontstaat 

 op het papier eene doorloopende ingebrande streep, die 

 ophoudt als de zon door wolken bedekt wordt en weer 

 begint als zij weder te voorschijn komt. Daar verder de 

 zon naarmate der jaargetijden eiken dag wat hooger of 

 wat lager aan den hemel staat, valt de baan der brand- 

 punten ook geen twee dagen achtereen juist op dezelfde 

 plaats onder en achter den bol. Laat men het papier op 

 zijne plaats, dan toekent zich dus de zonneschijn op op- 

 eenvolgende dagen daarop af in den vorm van evenwijdige 

 ingebrande streepen. 



Hierbij doen zich echter moeilijkheden voor. Het brand- 

 punt van een glazen bol is tengevolge der sphaerische 

 aberratie niet scherp, zooals dat van een goede lens, zoo- 

 dat de brandstreep ook niet scherp genoeg begrensd is. 

 Het verschil in middaghoogte der zon van dag tot dag 

 is veel grooter ten tijde der nachteveningen dan omstreeks 

 de zonnekenteringen, zoodat in den laatstgenoemden tijd 

 de dagelijksche brandstrepen zoo dicht bij elkaar komen 

 te liggen, dat zij ineen vloeien. Verder moet het geheele 

 papier achter den bol juist overal op gelijken afstand van 

 dezen, op den brandpuntsafstand, aangebracht zijn en 

 dus het papier den vorm hebben van het oppervlak van 

 een bol, waarvan de doorsnede iets grooter is dan die 

 van den glazen kogel. Zulk papier moet dus bijzonder 

 daarvoor gemaakt worden. 



Een handiger toestel bestaat uit een ronde koperen 

 doos met dito deksel. In den cylinderwand van de doos 

 bevindt zich een vertikale spleet. Wordt nu de doos, 

 met die spleet naar boven, zoo geplaatst, dat het vlak van 

 deksel en bodem samenvalt met het vlak der zonne- 

 baan aan den hemel, dan valt een bundeltje zonnestralen 

 door de spleet naar binnen en vormt op den binnenwand 

 een beeldje van de spleet, dat van den opgang tot den 

 ondergang der zon den geheelen cvlinderwand der doos af- 



