— 168 — 



ontkiemen en de daaruit ontstane planten doorgroeien. 

 Op die wijze krijg ik een dichten aanplant, zoo iets als 

 een wildbosch; daarin kan de neger zijn gang gaan, want 

 al mishandelt hij bij het aftappen eenige boomen, zoodat 

 zij afsterven, er blijven altijd genoeg reserveplanten over, 

 die de ruimte van de doode dadelijk innemen. 



De opgegeven wijzen van aftappen bleken voor hier niet 

 voordeelig te zijn, ik zocht daarom naar een betere me- 

 thode, die ik vermeen gevonden te hebben. Zooals ik 

 hoven reeds zeide is het maken van groote wonden in de 

 schors, hier zeer nadeelig, een grooter aantal kleinere doet 

 minder kwaad. Ik maakte van conserven-blikken kleine 

 blikjes van ongeveer 10 cM. lang en 6 cM. breed, boog 

 de randen wat om en verkreeg zoodoende een aantal kleine 

 reservoirs. Vervolgens werden de blikjes aan den eenen kant 

 ietwat naar den vorm van den stam afgerond, alleen in 

 't midden liet ik er een scherpe punt aan. Na de opper- 

 huid van de schors weggenomen te hebben, liet ik de 

 punt van de blikjes in de schors steken, tot zij goed aan 

 den stam sloten, maakte vervolgens boven het blikje met 

 een klein mes eene overlangsche insnede met eenige 

 daarin uitloopende zijdelingsche insijdingen en weldra 

 verzamelde zich het sap op de blikjes. Het werd vervol- 

 gens in bakken bij elkaar gebracht en 's avonds door op- 

 koking in een geëmailleerden, ijzeren pot tot stolling 

 gebracht en daarna in de zon gedroogd en verzonden. 

 Bij het opkoken heeft men het in zijne macht de ballen 

 naar verkiezing grooter of kleiner te maken. 



Daar zooals ik boven reeds zeide er geen voldoende 

 toezicht op de negers gehouden kon worden, zocht ik er 

 de meest vertrouwbare uit, aan deze den last gevende alle 

 boomen boven een zekere grootte, van ongeveer vijfjarigen 

 leeftijd, op de aangegeven wijze te tappen. Met de meeste 

 inspanning kon een man per dag niet meer dan 250 gram 

 krijgen, hetwelk na gestold en gedroogd te zijn 150 gram 

 goed product opleverde. Met 15 man verzamelde ik in 



