invloed zijn op een minder gewenschten oogst, dat wij moeten 
onderstellen dat hiermede reeds rekening is gehouden alvo- 
rens de schuld aan het zaad werd geweten. 
Wil men dus veranderen van zaad dan zal de aangewezen 
weg zijn, zich zaad te verschaffen van eene onderneming welke 
in het bezit van gelijke grondsoort (en dezelfde ongunstige 
omstandigheden) toch een dun en fijn blad weet te producee- 
ren. Het vermoeden is dan toch gewettigd dat deze laatste 
onderneming een tabaksoort heeft welke zich aan de omstan- 
digheden heeft geadopteerd. Is men niet in de gelegenheid 
van een geheel analoge onderneming het zaad te verkrijgen, 
dan zoeke men zich een zoodanige uit waarvan ligging enz. 
het meest overéénstemmen en zorge zich dan door nauw- 
gezette teeltkeuze en zaadwinning een zaadsoort te verschaf- 
fen, waarin de gewenschte verbeteringen zich als erfelijke 
eigenschappen doen kennen. 
Dit moge dus gelden voor eene onderneming waar een min- 
der soort van tabak wordt geteeld. Voor een geheele onder- 
neming in eens van zaad te wisselen is zeer zeker af te raden, 
men beproeve het nieuwe zaad eerst bij kleine gedeelten op 
verschillenden bodem en bepale dan een volgend jaar zijn keuze 
naar de resultaten van het vorige jaar. 
Even zoo goed als het mogelijk is dat goede eigenschappen 
nog tot meerdere ontwikkeling komen bij verandering van 
bodem of klimaat, zoo goed mogelijk is het ook dat slechte 
eigenschappen te voorschijn komen welke onder andere om- 
standigheden verborgen bleven. 
Hetzelfde geldt met het oog op den invoer van zaad uit 
andere tabak-verbouwende landen, ook daarmede zij men voor- 
zichtig en mag men het terrein van proefneming niet verla- 
ten alvorens zich goed op de hoogte te hebben gesteld van 
de eigenschappen dezer nieuw ingevoerde tabak-variëteit. 
Hoe zij ook ontstaan moge zijn, de Deli-tabak heeft in den 
loop der tijden zich tot een eigenaardige variëteit ontwikkeld, 
welke zich door bladstruetuur enz. gunstig van andere 
tropische ‘tabak-variëteiten onderscheidt. Door kruising met 
