— 380 — 
positief zijn. Wordt de quantiteits- of qualiteitsbijgroei negatief dan 
is de boschbouw al zeer spoedig irrationeel. 
Dit zijn de drie elementen die gezamenlijk de kaprijpheid (technisch : 
de omloop of turnus) van den boom, resp. het bosch, bepalen. 
De bijgroei der boomen neemt gedurende hunne eerste levensjaren 
steeds toe, tot een zeker maximum waarop hij daalt om eindelijk geheel 
stil te staan. Het quotient van het getal jaren van een onderstelde 
tijdruimte en de totale bijgroei daarin heet „gemiddeld jaarlijksche 
bijgroei”’, 
Tot het jaar 1859 werden in Duitschland alle boschinrichtingen op den 
omloop van den koogsten gemiddeld jaarlijkschen bijgroei gebaseerd. Dus de 
boomen werden toen dàn gekapt wanneer zij hun hoogste productiever- 
mogen bereikt hadden. (Waldbrutoschule). 
In dat jaar gaf Pressler zijn: „Rationeller Waldwirt, Dresden 1859 
uit, waarop een hevige, onverkwikkelijke strijd onder de Duitsche en 
Oostenrijksche boschtechnici ontbrandde. 
Met behulp van mathematische idealen stelde Pressler in het licht dat 
niet de omloop van den hoogsten gemiddeld jaarlijkschen bij groei de rechte 
is, maar dat men verplicht is den boom dan te kappen wanneer die gem. 
jaarl. bijgroei, na geculmineerd te zijn, gelijk is geworden aan den in het 
bedrijf aangenomen rentevoet (Finantieele omloop). Hierdoor worden ook 
de bodem, de cultuurkosten, belastingen en beheerskosten als kapitalen 
met hunne renten in het bedrijf ingevoerd, terwijl de brutoschool alleen 
rekening houdt met het houtvoorraad-kapitaal. 
Door Judeich in zijn „Forsteinrichtung, Dresden 1871. 1e Aufl.” werd 
die leer gehuldigd en meer aan het praktische boschbedrijf aangepast, 
en hij is, door zijn groote gematigdheid, de bewerker van Pressler'’s over- 
winning in bovenbedoelden strijd. 
Gustav Heyer eindelijk verduidelijkte in zijn: „Anleitung zur Wald- 
wertrechnung, 1876 2e Aufl.” menig nog duister punt door, bij de bruto- 
school zoo gehate, wiskundige betoogen en formules. 
Naar deze drie geleerden wordt de daaruit voor gesproten boschbe- 
drijfsleer met al hare gevolgen genoemd, wanneer men niet den voor 
velen weerzinwekkenden naam van „„Bodenreinertragslehre’”’ wil bezigen. 
H! 
Nu de lezers van Teysmannia in de gelegenheid gesteld 
zijn geworden ook met andere beschouwingen over de door 
den Heer van der Haas gestelde vraag kennis te maken, meent 
de redactie verdere gedachtenwisseling over dat onderwerp 
niet meer te moeten opnemen. 
