— 387 — 
Le Cacaoyer et sa culture par 
H. Lecomrte er C. CHaror, Paris, 
Carré et Naud, 1897. 
Indien het aantal publicaties over tropische cultures in een land 
een maatstaf mag zijn voor de belangstelling in dat onderwerp dan 
moet deze in Frankrijk tegenwoordig vrij groot zijn. Wij herin- 
neren hier slechts aan de verschijning, weinige jaren geleden, van een 
gedeelte van de „Manuel pratique des cultures tropicales” van Saaor, 
dat na den dood van dien schrijver werd voortgezet door Raour, 
later van een vertaling door denzelfden van een zeer lezenswaardig 
werkje van Nrcuorrs onder den titel: „Petit traité élémentaire d'agri- 
culture tropicale”; van een werk door Hecker over de Afrikaan- 
sche kola’s; zeer onlangs van een boek van Paur GukriN over de 
Cacaocultuur in Guadeloupe om te doen zien dat het getal dier 
publicaties niet gering te noemen is. 
Het werkje waarmede Le Comre en Cgaror (laatstgenoemde is 
Directeur van den Cultuurtuin in Libreville) de literatuur over 
tropische cultures vermeerderd hebben, geeft in aangenamen vorm 
een beknopt overzicht over de geschiedenis, de botanie, de cultuur, 
bereiding en handel van de Cacao. Het hoofdstuk over de cultuur 
bevat eenige praktische wenken, die voor ervaren Cacaoplanters op 
Java wel onnoodig, echter voor hen die met het aanplanten van 
dezen boom proeven willen nemen, niet ongewenscht zullen zijn. 
Waar echter de schrijvers aanraden de zaailingen reeds na 2-3 
maanden uit te planten of, zooals men op Grenada heet te doen, 
pala-boomen voor schaduw te gebruiken, is dunkt mij wel eenige 
voorzichtigheid in ’topvolgen van den raad te betrac! ten. Ook 
schijnt mij de temperatuur van 60° C., die de cacao bij de fermen- 
tatie zou mogen bereiken, te hoog toe. Trouwens voor slaafsche 
navolging zal elke proefnemer, die goed uit de oogen ziet, zich wel 
wachten. 
Het overzicht van den handel in Cacao, dat voor verschillende 
landen tot 1895 is bijgewerkt, verhoogt ongetwijfeld de waarde van 
het werkje zeer. 
VAN ROMBURGH. 
