— 513 — 
stikstof worden afgescheiden en wel in een hoeveelheid, die 
niet onaanzienlijk is te noemen. Volgens WorLNvy zou dit een 
gevolg zijn van verrotting en niet van verweering en daarom 
behoeven tegen dezen vorm van stikstofverlies geen andere 
maatregelen genomen te worden, dan die welk het verweerings- 
proces helpen bevorderen. Naar onze meening zullen hier beide 
processen wel naast elkaar voorkomen. Welk de overhand 
heeft, zal afhankelijk wezen van de voorwaarden, welke van 
overwegenden invloed zijn op een dier processen. Men 
houde zich daarom nog aan de algemeene maatregelen, welke 
bij een rationeele behandeling van den mest in acht te nemen 
zijn. Amerikaansche ingenieurs voor landbouwwerktuigen en 
ervaren fokkers zouden hier een ruim arbeidsveld vinden, 
indien de oeconomische toestand een andere ware, Van intensieve 
landbouw zal op Java geen sprake zijn, zoolang de Europeaan- 
landbouwer zijn grond van inlanders moet huren voor korten 
tijd. 
We weten nu dat uit de stikstofhoudende organische 
stoffen, welke de bouwgrond bevat, stikstof wordt afgesplitst 
en in een vorm overgebracht, welke geschikt is om de plant 
als voeding te dienen 1). Gewoonlijk worden dan door verdere 
processen de nitraten geboren en wel in ’t bijzonder de sal- 
peterzure zouten van kalk. 
Deze nitraten worden voornamelijk in de bovenste laag van 
den grond gevormd, omdat daar de meest gunstige voorwaar- 
den voor hun ontstaan aanwezig zijn. Met het oog hierop 
hebben we ons naar de volgende twee punten te richten: 
ten eerste bevordering van het nitrificatie-proces, en ten tweede 
de gevormde nitraten niet te verliezen. 
Temperatuur, vochtigheidsgraad en de aanwezigheid van al- 
kalische aarden (voornamelijk kalk en magnesia) regelen het 
1) Men is het er nog niet overeens of de stikstof uitsluitend in den 
vorm van salpeterzure zouten den planten toegankelijk is, dan wel nog 
in andere verbindingen. Men heeft nog geen zekerheid of bijvoorbeeld 
de humusstoffen direct door de plant kunnen worden opgenomen, ofschoon 
door Fransche onderzoekers genomen proeven er op wijzen dat dit soms 
wel het geval is. 4 
