— 79 — 



topt. De dikte groei is echter niet langzaam ; een boom 

 kan 1 jaar na uitplanten, als éénjarige stump op o voet 

 boven den grond een omtrek van 75 tot 100 m.M. lieb- 

 ben, en gedurende de eerste jaren 100 tot 125 m.M. per 

 jaar in omtrek toenemen, als er geen tusschenplantingen 

 zijn. Voor de niiddellijn van de kroon, kan onder gunstige 

 omstandigheden op 10 jarigen leeftijd 30 en op 20 jarigen 

 leeftijd 40 voet gerekend worden. Deze getallen zijn na- 

 tuurlijk aan sterke schommelingen onderhevig en zullen 

 meestal, waar de Hevea in thee- cacao- of koffietuinen 

 tusschengeplant is, lager zijn. 



Aangaande de pkintwijdte werd in een vorige aflevering 

 van dit tijdschrift^) reeds een en ander medegedeeld, waar- 

 uit bleek, dat hieromtrent nog geen vaste gegevens bestaan ; 

 alleen kan als vaststaand aangenomen worden, dat, waar 

 Pararubber als tusschencultuur gedreven wordt met over- 

 jarige gewassen, zooals koffie of cacao, het plantverband 

 veel ruimer genomen moet worden dan wanneer het een 

 alleenstaande cultuur is. 



Het planten geschiedt gewoonlijk met stumps van 9 tot 

 12 maanden oud; het heeft een goede uitwerking op de 

 jonge planten, wanneer men de bedden een voorafgaande 

 bemesting van stalmest en bladaarde geeft; ook moeten 

 zij vooral goed gedraineerd zijn. Te dicht planten op de 

 bedden is af te raden, daar dit lange dunne bibits geeft 

 en hoe steviger en dikker de stumps bij eenzelfden leeftijd 

 zijn, hoe voordeeliger. Afgaande op de ondervinding in 

 den Cultuurtuin te Buitenzorg opgedaan, zou ik zeggen, 

 dat een afstand van 45 c.M. in het vierkant op de bedden 

 niet te groot is. Sommige leggen de zaden in mandjes 

 uit, en planten over zonder inkorten ; goede resultaten 

 zijn hiermede ook op Java bereikt, vooral waar de om- 

 standigheden het medebrengen, dat betrekkelijk jong in 

 de tuinen uitgeplant moet worden. Men dient er echter 



1) Teysrnania Deel XVII afl. 10 en 11. 



