— 183 — 



trekking heel wat dichter bij de waarheid zijn ; in het gegeven 

 -geval is zij totaal foutief." 



„Noch het feit — zoo vervolgde ik — dat de katoen plant ergens blijft 

 , groeien, noch de af en toe geconstateerde goede qualiteit van 

 ^een monster van haar product geven — afzonderlijk of te zamen — de 

 .„momenten aan de hand voor de beoordeeling van het slagen harer 

 „cultuur. De vele teleurstellingen en de groote moeilijkheden bij de 

 „waarlijk niet gering in aantal zijnde proefnemingen met katoen- 

 „eultuur in onze kolonie genomen en gelijke ervaringen bij onze 

 „buren, hadden tot oorzaak het onvoldoende quantum en boven 

 „en voor alles, het onregelmatige, het wisselvallige van den oogst. 

 y,Daar wringt de schoen," 



Deze en nog andere overwegingen konden toen tot geen ander 

 besluit voeren „dan dat er in elk geval in de eerste jaren geen 

 sprake van mag wezen menschen van Java naar de Zuider- en 

 Oosterafdeeling van Borneo te doen emigreeren (zooals werkelijk 

 in ernst was voorgesteld) of zoodanige emigratie op eenigerlei wijze 

 in de hand te werken, met het oog op eene in dat gewest te drijven 

 cultuur van kapas-rampit. Omtrent de mogelijkheid, dat die cultuur 

 daar kans van slagen heeft, is men nog volkomen in het onzekere." 



Men heeft in deze onomwondeo uitlatingen het innemen van 

 een overdreven voorzichtig standpunt gezien en mij kritieken niet 

 gespaard. De sedert, in het betrokken gewest opgedane ervaringen 

 hebben geleerd, dat het verwijt eener te ver gedreven voorzich- 

 tieheid inderdaad onverdiend was. De brief van den Resident 

 van de Zuider- en Oosterafdeeling van Borneo dato 8 dezer No. 

 7174/22, welke in de eer heb hiernevens, met bijlagen. Uwer 

 Excellentie aan te bieden, leert dit andermaal. 



Hoe weinig ook de uitkomsten der kapas-rampitcultuur aan 

 sommige hoog gespannen verwachtingen van het teelen dier ka- 

 toensoort hebben beantwoord, met den Resident ben ik van oordeel, 

 dat zoolang er nog eenige hoop bestaat iets van die cultures 

 terecht te brengen, nog eenigen tijd met het verleenen van Regee- 

 ringshulp dient te worden voortgegaan. Het komt er dus op aan 

 der bevolking een behoorlijken afzet van haren katoenoogst nog 

 een paar jaar te blijven verzekeren. De geldelijke consequenties 

 van dit standpunt zullen iret van beteekenis zijn en, waar het 

 geldt het product van op bestuurslast aangelegde proeftuinen, is 

 dat verzekeren een verplichting. 



