— 191 — 



Verschilpunten", op pag. 8, schrikke niemand af. Zij bevat talrijke 

 plantkundige kenmerken, wier bepaling vojr den practicus te om- 

 slachtig is. De lijst is opgemaakt als basis voor het botanisch 

 onderzoek en wordt hier slechts gepubliceerd, omdat zij ook tal 

 van eenvoudige kenmerken bevat en den planter bij het taxeeren 

 van deze tot leiddraad kan strekken. Men make wel onderscheid 

 tusschen het eenvoudig practisch onderzoek en de omslachtiger 

 botanische bestudeeriug der typen. 



Deze bestudeering dient grootendeels in het laboratorium te 

 geschieden. De ermede verband houdende zaaiproeven in den tuin 

 te Buitenzorg evenals de parallelproeven op particuliere onderne- 

 mingen, die tot een vijftal, in verschillende streken van Java 

 gelegen, worden beperkt, behooren onder directe leiding van een 

 botanist te staan. 



Alleen door op deze wijze te werk te gaan, zal het mogelijk zijn 

 de al te groote variabiliteit bij de Liberia- en Robusta- koffie, die 

 zulk een slechten invloed op de cultuur dier producten uitoefent, 

 in banden te houden. 



Wat, het advies zelf betreft, zoo heeft de Commissie zich op het 

 standpunt gesteld, dat thans alleen advies noodig was voor 

 het winnen van zaad. De bereiding en de verdere bewerking 

 van het zaad, het uitleggen, het kweeken van bibit, de selectie 

 op de kweekbedden, dit alles liet zij buiten beschouwing. 



Vooreerst is er te veel verschil van grond, klimaat en ligging 

 bij de verschillende koffieondernemingen om deze punten in bij- 

 zonderheden, voor iedereen geldig, te kunnen aangeven, j^^n al 

 ware het wel doenlijk algemeene regelen te stellen, de Oommissie 

 wil zich niet opwerpen tot een soort adviseerend lichaam in cultuut- 

 aangelegenheden, maar wenscht zich te houden aan haar opdracht : 

 middelen te beramen en aan te wijzen voor het behoud der goede 

 *ypen, die er van Coffea liberica, C. robusta en aanverwante soor- 

 ten in Nederlandsch-Indië worden ingevoerd of reeds aanwezig zijn. 



Mocht blijken, hetgeen niet onmogelijk is, dat het behoud of het 

 verkrijgen van goede typen niet geheel en al alleen van het zaad 

 afhangt, maar ook van de verdere behandeling van het zaad en 

 van de bibit, dan zullen ook hierover de adviezen niet uitblijven. 

 Ongetwijfeld zullen op het gebied van de variabiliteit bij het ge- 

 slacht Coffea ten opzichte van de keuze der zaaddragers, betref- 

 fende de selectie der verkregen typen en over alles, wat daarmede 



