- 413 — 



legde voor een geheel nieuwe industrie, die van de aniline- 

 kleurstoffen. Het vorige jaar heeft men het 50-jarig ju- 

 bileum van deze ontdekking gevierd en heeft men den va- 

 der van de anilinekleurstoffen Perkin, die nog in leven is 

 gehuldigd. Hij heeft getuige kunnen zijn van de vlucht^ 

 ■die de wetenschap van de kleurstoffen in die 50 jaar ge- 

 nomen heeft en waardoor men in staat is gesteld kleur- 

 stoffen te produceeren, die in fijnheid van nuance met de 

 natuurlijke kleuren kunnen wedijveren. 



Van nog meer beteekenis voor de kennis vanden mole- 

 culairen bouw van de indigokleurstof zijn de onderzoekingen, 

 die in 1841 aanvangen en waaraan verschillende onderzoe- 

 kers hebben gewerkt, waarvan ik hier in de eerste plaats 

 YoN Baeyer noem. Door deze onderzoekingen werd aan- 

 getoond, dat bij de oxydatie van de indigokleurstof door 

 salpeterzuur een nieuwe stof ontstond, die men isatine heeft 

 genoemd. Tevens bleek, dat het omgekeerd mogelijk was 

 uit dit isatine het indigoblauw weer op te bouwen. Dit 

 was een zeer belangrijke waarneming, omdat daardoor het 

 vraagstuk van de structuursamenstelling van het indigo- 

 blauw terug was gebracht tot dat van de isatine. Over 

 de onderzoekingen, die verder geleid hebben tot de ophel- 

 dering van de bouw van het isatine, kan ik hier niet ver- 

 der uitwijden. Het zij voldoende mede te deelen, dat 

 men eerst sedert 1880 zoover was, dat men eenige hoop 

 kon koesteren mettertijd de indigokleurstof kunstmatig in 

 iiet groot te kunnen maken. Dat er nog heel wat moeilijk- 

 heden uit den weg waren te ruimen, blijkt alleen wel al 

 daaruit, dat men eerst sedert 1897 de fabriekmatige indi- 

 gobereiding ter hand heeft kunnen nemen. 



VoN Baeyer toonde n.1. in 1880 aan, dat men indigoblauw 

 kon verkrijgen uitgaande van kaneelzuur, het zuur dat 

 ontstaat door oxydatie van de kaneelolie, die grootendeels 

 uit kaneelaldehyde bestaat. Later heeft men de methode 

 in zoo verre kunnen wijzigen, dat men uitging van de kool- 

 waterstof toluol, die ook al weer in de steenkolenteer voor. 



