— 485 — 



planten en dieren na te gaan. Een van de meest ver- 

 rassende ontdekkingen der laatste jaren op dit gebied zullen 

 wij hier behandelen, namelijk de ontdekking van bepaalde 

 zintuigen bij de planten. 



Natuurlijk bestaat er een duidelijk waar te nemen ver- 

 schil tusschen de zintuigen der dieren en die der planten. 

 De laatste bezitten geen zenuwstrengen. Als een zoöloog 

 anatomisch-histologische onderzoekingen op de zintuigen 

 doet, zoekt hij altijd eerst naar de zenuwen. Vindt hij 

 deze verband houdende met bijzonder gevormde organen, 

 dan is hij altijd geneigd deze als zintuigen aan te duiden, 

 ook als hij geen verklaring geven kan van de wijze, waarop 

 ze werken. Daar de zenuwen geen andere funktie uit- 

 oefenen dan de leiding der prikkeling, moet men natuur- 

 lijk aannemen, dat deze opvatting van den zoöloog volkomen 

 juist is. Daar de planten zooals gezegd, geen zenuw- 

 strengen hebben, kunnen wij bij het zoeken naar zintuigen 

 bij de planten niet zoo gemakkelijk ons doel bereiken. Wij 

 dienen meer bescheiden te zijn, en niet zulke groote eischen 

 aan de zintuigen te stellen. In de werkelijkheid is dat 

 ook niet noodig. Het is volstrekt gerechtvaardigd elk 

 orgaan, dat door zijn bijzondere inrichting de plant in staat 

 stelt een bepaalde prikkeling waar te nemen, als zintuig 

 te beschouwen. Het doet er dan absoluut niets toe, of 

 het betreffende orgaan erg eenvoudig samengesfeld, of zeer 

 gecompliceerd is, mits het slechts werkelijk voor een be- 

 paalde prikkeling gevoelig en hiervoor speciaal gevormd 

 is. Het is een bekende zaak, dat de wortelpunt zeer ge- 

 voelig is voor verscheidende prikkelingen b.v. voor die 

 door de zwaartekracht veroorzaakt. Als een jonge wortel 

 uit de loodrechte houding gebracht wordt, „percipeert" 

 de wortelpunt dadelijk deze voor den wortel abnormale 

 houding, en deze prikkeling wordt overgebracht naar het 

 iets oudere gedeelte, dat in vollen groei is. Men ziet daarna, 

 dat de wortel zich buigt door in een boog te groeien, tot- 

 dat hij zijn natuurlijke loodrechte stelling weer hernomen 



