— 498 - 



derde gedeelte afgescheiden van het vierde, dat uit een 

 langen, meercelligen borstel bestaat. 



De werking van dit zinwerktuig is vrij duidelijk. Het 

 uiterste gedeelte tot de rondloopende insnijding werkt als 

 een hefboom. Wordt die naar beneden gebogen, dan drukt 

 hij met groote kracht op het gedeelte, dat bij de insnijding 

 geplaatst is, juist omdat de celwanden hier zoo dun zijn, 

 dat het haar hier gemakkelijk buigt. Deze cellen worden 

 sterk vervormd, waardoor een druk op het protoplasma 

 tot stand komt. Deze druk heeft tot resultaat, dat de 

 twee bladhelften in elkaar klappen. Wij vinden hier een 

 buitengewoon fijne constructie van een gevoelsorgaan. Er 

 is een „stimulator", het uiterste gedeelte van het haar, 

 waardoor de irriteerende kracht versterkt wordt. Verder 

 is er een speciaal gedeelte met gevoelscellen, waar de druk 

 gelocaliseerd en nog verder geconcentreerd wordt op de 

 gevoelige protoplasraa-lichamen. Er is een scharnier ge- 

 vormd, waarom de „stimulator" zich draaien kan, en 

 eindelijk dient het kussen onder de gevoelige cellen als 

 een veiligheidsinrichting tegen een te sterke buiging van 

 het haar, waardoor de gevoelige cellen en de insnijding 

 lijden konden. Het valt werkelijk te betwijfelen, of er 

 een mooiere gevoelsborstel zou zijn uit te denken dan die 

 van den „vliegenvanger". Een vergelijking van deze met 

 de gevoelsborstels van de dieren wijst op een groote over- 

 eenkomst, alleen vindt men bij de laatste natuurlijk altijd 

 zenuwdraden, die aan de dierlijke organen in zeker opzicht 

 eene hoogere ontwikkeling geven. De eigenlijke inrichting 

 van het haar is toch bij den vliegenvanger zoo listig mo- 

 gelijk uitgedacht. 



Kunnen de planten ook zien en hebben ze oogen? 

 Als men daaronder zulke hoog ontwikkelde organen ver- 

 staat als onze oogen, is dat natuurlijk niet het geval. De 

 planten hebben geen netvlies, die het door de ooglens 

 gevormde photographische beeld van de voorwerpen op- 



