— 719 — 



Het percentage geslaagde zaden bedroeg ^h 60 pCt. 

 Eerst sinds korten tijd vertoont zich de bladziekte op de kweek- 

 bedden. 



Van den Administrateur van de Pondok-Gedehlanden : 



Van de 475 boonen van de onderneming ^Clevia" met reeds 

 uitgeloopen kioraworteltjes slaagden 420 of 88 pCt. en van de 1186 

 boonen zonder eenigen uitloop van worteltjes slaagden 170 of 14.4 

 pCt, (hoogte boven zee + 2300 voet). 



Van de 140 boonen van de onderneming „Voorburg" met reeds 

 uitgeloopen kieraworteltjes slaagden 122 of 87 pCt. en van de 973 

 boonen zonder eenigen uitloop van worteltjes slaagden 745 of 76.5 

 pCt. (hoogte boven zee 1680 voet). 



Eerstgenuerade boonen werden uitgelegd op 15 Dec, de laatst- 

 genoemde op 20 December 1906. 



Later werd daaraan nog toegevoegd, „dat de plantjes „Clevia" 

 „bijna niet, de plantjes „Voorburg" allerhevigst door bladziekte wer- 

 „den aangetast". 



Uit de antwoorden blijkt dus, dat de uit Suriname ingevoerde 

 koffie planten opleverde, die minstens even erg, meestal zelfs erger 

 van bladziekte te lijden hadden dan bibit, die uit op Java ge- 

 wonnen zaad is opgegroeid. Dit is een krachtig argument tegen 

 de degeneratie-theorie. 



Men zal het er wel over eens zijn, dat het afsterven van jonge 

 planten en het mislukken van iuboetelingen in de eerste plaats 

 veroorzaakt wordt door bladziekte. Ook oudere planten hebben 

 ervan te lijden en worden door een hevigen Hemileia-aanval, zooals 

 dikwijls optreedt, wanneer een boom zwaar gedragen heeft, voor 

 goed bedorven; boomen, die den kritieken leeftijd van 12 tot 15 

 jaar beginnen te bereiken, laten na een zwaren aanval van blad- 

 ziekte hun vruchthout vallen en blijven dan wel is waar nog leven 

 op korte, telkens afvallende adventieftwijgjes, maar dragen zoo 

 goed als niets meer. 



Nu kan deze toename van de door bladziekte aangerichte schade 

 op twee dingen berusten ; of de Liberiakoifie is zwakker geworden 

 of de Hemileia vastatrix is sterker geworden. Uit het bovenstaande 

 blijkt dat de kinderen van de gezonde Liberia uit Suriname even 

 weinig of minder weerstand tegen Hemileia bezitten als die 

 van op Java in cultuur zijnde. Daaruit volgt dus, dat niet de Li- 



