— 94 — 



Door voortgaande viscositeits-vermindericg van het infec- 

 tie-materiaal (nawerking) is dus het resultaat van Gorter's 

 entpioef niet te verklaren. Maar tevens kan er tengevol- 

 ge van het feit, dat het infectie-materiaal eene constante 

 viscositeit houdt, eigenlijk van geen infectie meer sprake 

 zijn. Deze belichte oplossing immers moet beschouwd wor-. 

 den als bestaande voor een deel uit pekkige rubber; m.a.w. 

 zij is zelf reeds geïnfecteerd, en neemt toch niet in viscosi- 

 teit af. Hieruit blijkt dus, dat de mogelijkheid om pek- 

 kigheid over te enten, ten zeerste moet betwijfeld worden. 

 Meerdere entingsproeven van van Ro&sem hadden trouwens 

 steeds hetzelfde resultaat, n. 1. dat een teruggang der vis- 

 cositeit 'niet was waar te nemen. 



Er blijft dus de vraag, hoe te verklaren, dat Gorter 

 eene duidelijke afneming der viscositeit waarnam, van 

 RossEii neemt aan, dat de roode klok, in verband met het 

 verschil in concentratie, daarbij eene rol speelt. Zijne 

 eigen proefnemingen maken het m. i. evenwel weinig 

 waarschijnlijk, dat de roode klok van invloed geweest is* 

 Hij liet n. 1. twee buizen, gevuld met eene zelfde caoutchouc- 

 oplossing, gedurende 6H uur belichten door eene uviol- 

 lamp; de eene buis was van gewoon glas, de andere van 

 kwarts. In dien tijd was de oplossing in de glazen buis 

 19.5^,0 iü viscositeit afgenomen, die in de kwartsbuis even- 

 wel 89yo- Indien reeds het bij uitstek chemisch-werkzame 

 ultraviolette licht der uvioUamp op zoo sterke wijze wordt 

 tegengehouden door gewoon glas, dan kan de werking van 

 het diffuse daglicht op de oplossingen onder de roode 

 klok moeielijk van dien aard zijn geweest, dat daardoor 

 de belangrijke vermindering in viscositeit verklaard wordt» 

 welke Gorter waarnam. Na 6 dagen bedroeg toch deze 

 vermindering 127o. Dat dit niet gering is, blijkt hieruit» 

 dat VAN RossEM aan eene oplossing na 6 dagen staan in 

 diffuus daglicht eene afneming van 20yo kon constateereni). 



1) Zie tabel II pag. 60, MedecleeliDg Vooiliehtingsdienst. 



