— 106 — 



door eene, de viscositeit der oplossing in aanmerking ge- 

 nomen, te wijde uitvloeibuis. Nu is het bekend, dat ter 

 verkrijging van nauwkeurige viscositeitsbepalingen het 

 optreden van turbulente stroomingen moet worden ver- 

 meden en de vloeistof alleen in parallelle strooming mag 

 verkeeren. Het is dus wenschelijk, ter vermijding van 

 deze turbulente stroomingen een uitvloeibuis van capillairen 

 diameter te gebruiken. 



Doch ook op grond van praktische bezwaren meen ik 

 van het gebruik van wijde uitvloeibuizen te moeten afzien. 

 Deze praktische bezwaren zijn de volgende. 



Het werken met wijde uitvloeibuizen maakt de waar- 

 neming van den uitvloeitijd onnauwkeuriger, daar de uit- 

 vloeitijden dan zeer klein zijn. Dit bezwaar zou uit den 

 weg te ruimen zijn door te werken met zeer geconcentreerde 

 rubberoplossingen, welke eenen langen uitvloeitijd bezitten. 

 Dergelijke oplossingen zijn echter minder gemakkelijk te 

 maken dan verdunde (^h 1% concentratie), en bovendien 

 vertoonen zij het verschijnsel van het terugloopen der 

 viscositeit bij het ouder worden der oplossing, over welk 

 verschijnsel later nog zal worden gesproken, relatief in 

 sterker mate dan de verdunde. Bij het werken met verdun- 

 de oplossingen maken wij dezen laatsten, niet-contróleer- 

 baren factor kleiner, waarom dan ook het werken met ver- 

 dunde oplossingen beslist de voorkeur verdient boven het 

 werken met geconcentreerde. Doch ook al werken wij met 

 oplossingen van hooge concentratie, dan blijft altijd nog bij 

 het gebruik van wijde uitvloeibuizen het onoverkomelijke 

 bezwaar bestaan, dat de uitvloeitijd van het zeer weinig 

 viskeuze oplosmiddel, welke grootheid wij moeten kennen 

 om eene latere omrekening op relatieve viscositeit moge- 

 lijk te maken, zeer lastig nauwkeurig uit te voeren is. 



Eene tweede belangrijke factor, dien de meeste onderzoe- 

 kers bij de keuze van den te gebruiken vi.^cosimeter over het 

 hoofd zagen, is de wenschelijkheid, de viscositeitsbepalingen 

 bij constante temperatuur uit te voeren. Sommige der 



