— 109 — 



zijn aan te voeren, kwam het mij wenschelijk voor, bij het 

 uitwerken van een voorschrift voor de viscositeitsbepaling 

 van rubberoplossingen hunne werkwijze als uitgangspunt 

 van mijne onderzoekingen te nemen. Ik stelde mij daarbij 

 ten doel, na te gaan, welke factoren invloed op de gevonden 

 viscositeitswaarden uitoefenen en op grond van de aldus 

 verkregen ervaring eene methode voor de viscositeits- 

 bepaling aan te geven. 



Evenals Schidrowitz en Goldsbrough gebruikte ik een 

 viscosimeter volgens Ostwald (zie fig 2). Het door mij 

 gebruikte apparaat had de in de figuur aangegeven afmetin- 

 gen, welke in m.M. zijn uitgedrukt, terwijl de diameter 

 van de capillaire buis 0,85 m.M. bedroeg. De inhoud van 

 bol A is 6.28 c.M<\en die van bol B is 2,72 c.M3. 



Daar de temperatuur, zooals later zal blijken, een groeten 

 invloed op de waarde der uitvloeitijden uitoefent, werd 

 de viscosimeter opgesteld in een waterbad, 'een z.g.n. ther- 

 mostaat, met glazen wanden, welk waterbad van een 

 roerwerk was voorzien. De temperatuur van dit waterbad 

 werd nauwkeurig op 20" C gehouden. 



Behalve wanneer anders vermeld, werd voor het maken 

 der oplossingen met eene schaar in kleine stukjes ge- 

 knipte en daarna boven zwavelzuur in een (vacuum)exsic- 

 cator gedroogde Heveaplantagerubber gebruikt, terwijl als 

 oplosmiddel chemisch zuivere benzol (kpt. 80^0) diende. 

 Daar het licht groeten invloed op de viscositeit uitoefent, 

 werden de oplossingen in bruine flesschen gemaakt en in 

 het donker bewaard. De oplossingen werden af en toe 

 voorzichtig geschud en na 2X24 uur door een glaswolfilter 

 gefiltreerd. De viscositeit werd dan 24 uur daarna op de 

 volgende wijze bepaald. De viscosimeter wordt gevuld tot 

 merkstreep c, daarna wordt de oplossing opgezogen tot 

 boven merkstreep a, waarop men de vloeistof vrijwillig 

 laat uitstroomen. Op het oogenblik, dat het niveau streep 

 a passeert, wordt een chronometer (een z.g.n. „stopwatch") 

 in beweging gebracht. Men meet nu den tijd, die verloopt 



