— 298 — 



hooge prijs daarvan, zijnde ^140 per ton i). Men moest 

 dus weer zoekea naar een anderen weg. Daartoe stelde 

 men zich in verbinding met Professor Fernbach, den 

 bekenden mikrobioloog te Parijs. Deze zou trachten, langs 

 biologischen weg foezelolie te bereiden uit goedkoops pro- 

 ducten. Inderdaad gelukte het hem, eene bacterie-soort 

 te isoleeren, die in staat is om zetmeel en zaagsel om te 

 zetten zoodanig, dat onder de gevormde omzettingspro- 

 ducten hutijlalcohol en aceton de voornaamste zijn. 2) Butyl- 

 alcohol kan dan, evenals boven de iso-amylalcohol, via de 

 chloriden worden omgezet in een koolwaterstof met twee 

 dubbele bindingen, het erythreen (1.3 butadieen), een la- 

 gere homoloog van het isopreen. Erythreen kan, evenals 

 isopreen, tot een caoutchouc-achtig product gecondenseerd 

 worden, maar levert natuurlijk een caoutchouc van andere 

 qualiteit dan de gewone isopreen-caoutchouc. 



Het aceton, dat bij bovengenoemd gistingsproces wordt 

 gevormd naast butylalcohol, wordt in de chemische groot- 

 industrie zeer veel gebruikt en kan dus beschouwd wor- 

 den als een waardevol nevenproduct. Zooals wij straks 

 zullen zien, kan het bovendien zelf ook dienen als uit- 

 gangsmateriaal voor synthetische caoutchoucbereiding. 



Gesteld, dat dit bereidingsproces inderdaad in het labo- 

 ratorium zoo gunstig verloopt als door Perkin c. s. wordt 

 voorgesteld, dan blijft het nog te bezien, of het voor fabriek- 



1) F. EuRUCH heeft aangetoond (B. B. 40. 1027 en 2538. 1907), dat 

 men door toevoeging van leucine en i-soleucine de opbrengst aan foe- 

 zelolie bij de gisting aanmerkelijk verhoogen kan. Mogelijkervvijze ge- 

 lukt het in verband met deze waarneming, foezelolie goedkooper te 

 bereiden. 



2) Het is goed, er op te wijzen, dat de ontdekking van FeUnb-^ch 

 niet geheel oorspronkelyk is. De bacillus van FiTz, die in het Fernbach- 

 procédé eene groote rol speelt, was reeds lang bekend, om zijn vermo- 

 gen, glucose in gisting te brengen, zoodanig, dat er onder de orazettings- 

 producten een hoog gehalte aan butylalcohol voorkomt. (B.B. H, 4548. 

 (1878). C. R. 105, 8/ü (1887). Verder maakte Ff,rni{a.(h eveneens gebruik 

 van eene vondst van Eiiri.ich (zie noot hierboven). 



