— 310 — 



der beide kleurstoffen had men op de eerste plaats dt. 

 beschikking over een zeer goedkoop uitgangsmateriaal 

 (steenkoolteer), waarin de chemische bouwsteenen als het wa- 

 re reeds voor een deel klaar lagen, en waaruit naast deze ver- 

 bindingen nog tal van andere waardevolle producten konden 

 gefabriceerd worden; bovendien bestond er bij het tamelijk 

 beperkte gebruik dezer kleurstoffen geen kans, dat door de 

 fabrikatie het uitgangsmateriaal aanzienlijk in prijs zou 

 stijgen; en last not least, waren de prijzen en de productie- 

 kosten van natuurlijke alizarine en indigo zoo hoog, dat 

 eene concurrentie voor de synthetische chemie hier inder- 

 daad veel gemakkelijker was dan zij met caoutchouc zal 

 blijken te zijn. 



Eenige cijfers voor Duitschland, dat aan de spits staat 

 der chemische kleurstoffen-industrie, mogen deze meening 

 documenteeren. De uitvoer van kunstmatige indigo ver- 

 tegenwoordigde in 1906 eene waarde van 31.600.000 Mk. 

 Berekend op de zuivere (100%) kleurstof komt dit bedrag 

 overeen met eene hoeveelheid van 4,218.000 K. G. Dat 

 deze hoeveelheid, vergeleken met die van de rubber- 

 productie, beperkt mag worden genoemd, blijkt uit de 

 volgende cijfers. In hetzelfde jaar bedroeg het wereld- 

 verbruik aan caoutchouc 68.175 ton, en in 1910 werd 

 in Duitschland voor eene waarde van 200 millioen Mk. 

 aan rubber ingevoerd. Het wereldverbruik bedroeg voor 

 caoutchouc 1911 — 1912 99.564 ton, ofwel meer dan 250.000 

 K.G. per dag. En voor 1916 is de opbrengst der plantages 

 alleen op 100.000 ton geschat. Stelt men zich voor, dat 

 dergelijke hoeveelheden mettertijd synthetisch gemaakt 

 worden ^), dan ligt het m. i. voor de hand, dat het uit- 

 gangsmateriaal in zóó sterke mate door deze industrie 

 zal worden opgeëischt, dat het aanmerkelijk in prijs moet 

 stijgen. Met de gunstige opbrengstcijfers, welke Perkin 

 in zijne voordracht te Londen voor het door hem in 



1) Men vergete ook oiet, dat het verbruik van rubber nog sterk kan 

 toenpmcn, terwijl dat der kleurstoffen vrijwel stationair geworderis. 



