— 108 — 
plaats te vinden, die door MaArrekeRr voor Duitschland alleen 
op 500 millioen KG. ’s jaars geschat worden. 
Het behoeft wel geen betoog, dat reeds veel gewonnen zou 
zijn indien men slechts een deel dier verliezen kon voor- 
komen. Niet alleen door vervluchtiging van ammoniak, maar 
ook door ontwijken van vrije stikstof, ten gevolge van de 
werking van miero-organismen, wordt de stalmest armer. Hier 
kunnen bacteriologen helpen en daarom moeten deze naast 
den chemicus hunne krachten aan dit onderwerp wijden, zooals 
trouwens reeds geschiedt. Er bestaat gegronde hoop, dat weldra 
middelen gevonden zullen worden, om den achteruitgang van 
den mest in stikstofgehalte tegen te gaan. 
Door potproeven in Halle uitgevoerd werd aangetoond, dat 
de uitwerking van stalmest niet altijd in verhouding stond 
tot het stikstofgehalte ervan. De werking van nitrificeerende 
organismen komt hierbij in ’t spel. 
Vele Duitsche Proefstations nemen maatregelen o. a. door 
den bouw van geschikte kassen om in deze richting door 
te werken. Door vegetatieproeven in potten zijn tal van 
vraags'ukken, op bemesting betrekking hebbende, in korteren 
tijd opgelost of hunne oplossing nabij gebracht. Het Tho- 
masphosphaat zou zonder deze niet zoo spoedig zijn weg ge- 
vonden hebben. Natuurlijk zijn veldproeven daardoor niet 
overbodig. Integendeel, om de resultaten der potproeven op 
groote schaal voor de praktijk toepasselijk te maken zijn zij — 
en dat zullen zij wel altijd blijven — onvermijdelijk. 
Het behoeft wel geen betoog, dat dit voor meerjarige ge- 
wassen, waar potproeven bijna onoverwinnelijke bezwaren op- 
leveren, in veel sterker mate geldt. Om de mestbehoefte 
van een grond te bepalen bewijzen potproeven eveneens groote 
diensten en op groote schaal wordt in die richting te Halle 
gewerkt in het belang van de boeren in Saksen. 
Naast plantenvoeding staat ook de veevoeding op het pro- 
gramma der Duitsche Proefstations. 
Natuurlijk is in den loop van den tijd ook hier arbeidsverdeeling 
noodzakelijk geworden. Zoo heeft men afzonderlijke inrichtingen 
