— 251 — 
van 40 dagen elk. De boomen kunnen dit 15-20 jaar volhouden. 
De gemiddelde opbrengst per boom en per jaar is 0.5— 1.5 kilo- 
gram. Er staat echter niet vermeld of melksap dan wel droog pro- 
duet bedoeld wordt. Indien droog product bedoeld is, dan is de op- 
brengst uitstekend te noemen en zij overtreft dan die welke 
elders verkregen werd, verre. De leeftijd van de boomen wordt 
niet vermeld. Men kan het sap, indien men het opgevangen 
heeft, ook doen stollen door karnen of toevoeging van zout. 
Ook past men het systeem van rooken wel toe. 
De opbrengst aan caoutehoue uit dezen boom blijkt echter, 
alles te zamen gevat, hier te lande niet van dien aard te zijn 
dat men de cultuur ervan zou kunnen aanbevelen. 
Een zaak heeft hij echter op de beide andere besproken Ameri- 
kaansche caoutchouc-boomen voor en dat is dit: hij groeit ook 
in droge streken en op zeer verschillende hoogten boven zee. 
Daarom zal men dus in streken, waar andere soorten, die een 
vochtig klimaat verlangen, niet gedijen en waar men toch een 
caoutchouc leverende plant wil cultiveeren wel zijn toevlucht 
tot Manihot Glaziovii moeten nemen. Veel kosten zal men 
echter niet aan den aanplant kunnen besteden, wil men er 
later eenig voordeel van trekken. Opgaven omtrent de productie 
in Midden-en Oost-Java ontbreken mij geheel, de boom moet 
echter talrijk genoeg daar verspreid voorkomen, zoodat het 
niet moeielijk kan zijn proeven met het afstappen te nemen. 
Mochten er onder de lezers in dat deel van Java zijn, die 
mij productiecijfers kunnen verstrekken, dan houd ik mij voor 
de mededeeling daarvan ten zeerste aanbevolen. 
Voor hen die reeds in ’tbezit van aanplantingen zijn, is het 
natuurlijk zaak te trachten zooveel mogelijk product te oogsten 
nu de caoutchouc-markt gunstig is. Wel zal men in den beginne 
eenige moeilijkheden te overwinnen hebben en zullen de pro- 
ductiekosten wellicht wat hoog zijn; na eenige voorloopige 
proeven echter zal men —ik twijfel er niet aan — wel de voor- 
deeligste methode gevonden hebben. 
De cultuur van Manihot Glaziovii is zeer gemakkelijk, 
zoowel van zaad als van stek. In een aanplant, waar de grond 
