— 364 — 
Musa lextilis verlangt een gelijkmatig klimaat en groeit niet in 
streken met een eenigszins langdurige droge moesson. De cul- 
tuur is dan ook slechts mogelijk in eenige districten in de Philip- 
pijnen. De plant sterft niet af indien zij eenige weken droogte 
lijdt maar de groei staat dan tijdelijk stil en men krijgt niet zulke 
mooie vezel; in streken waar het zoo om de 2 of 3 dagen regent 
groeit zij het best. In hoofdzaak zijn het eenige streken van de 
Oostkust der Philippijnen, die buitengewoon voor de cultuur ge- 
schikt zijn. 
In die streken groeit de plant prachtig en vereischt weinig zorg. 
Gewoonlijk wordt nadat het bosch geveld is, rijst geplant in het 
pas ontgonnen veld, en soms te gelijkertijd, soms na de rijst, worden- 
de jonge uitloopers der Musa er tusschen geplaatst op een onderlingen 
afstand van 10 à 12 vt. Gewoonlijk wordt er dan niets meer aan 
de planten gedaan, soms gaat een koeli er eens in de drie maanden 
door met een kapmes om de struiken, die er tusschen mochten 
groeien, af te kappen. Zoodra de planten een zekere grootte bereikt 
hebben zorgen zij voor zich zelf. 
Een jaar na de uitplantuig is de hoofdplant volwassen, ofschoon 
nog niet geheel rijp, twee of drie andere stengels die uit de oude 
voor den dag gekomen zijn, hebben ook al een aanzienlijke lengte 
bereikt, verder zijn er dan nog vier of vijf jonge uitloopers aan de 
plant. Zoodra de oude stengels afgekapt worden, beginnen de 
jongere krachtig door te groeien en zoo kan men er jaren van 
oogsten zonder eenige kosten van eultuur, alleen als er te veel 
op eens gekapt wordt, zoodat de bodem niet voldoende beschaduwd 
is, begint het onkruid weer te groeien en moet dan verwijderd worden. 
Als voorbeeld van levenskracht kan een plant dienen die twin- 
tig jaar oud was en waarvan gedurig de rijpe stengels voor vezel 
gekapt waren en altijd kwamen er weer jonge krachtige stengels 
aan, die op tijd weder gebruikt werden, zonder dat de plant in 
levenskracht verminderde; de plant verkeerde, het, moet hier ge- 
zegd worden, onder de gunstigste omstandigheden. 
In Noord Borneo schijnt de cultuur goed te gelukken, de 
heer Prryer geeft er een verslag van, dat in onderstaand rapport 
geplaatst is en waaraan ik hier een en ander ontleen. 
De proeven met machinale bereiding der vezels hebben geen 
gunstige resultaten opgeleverd, de oude inlandsche manier schijnt 
nog altijd de beste. In Noord Borneo beweert men, dat een ij verige 
