— 530 — 
In Britsch-Indië heeft men in 1883 en 1884 proeven ge- 
nomen met de aftapping van 50 in ’t wild groeiende boomen, 
waaruit blijkt, dat de opbrengsten aanzienlijk minder zijn dan 
volgens de hierboven uit de Lampongsche districten medege- 
deelde cijfers verwacht zou kunnen worden. De getapte boomen 
waren epiphytisch gegroeid, hadden gemiddeld een hoogte van 
101 voet, terwijl hun omtrek, inclusief dien der luchtwortels, 
54 voet bedroeg 1). Bij het tappen werd zorg gedragen, dat 
men de wortels niet beschadigde en ook werden geen insnij- 
dingen gemaakt beneden de 4 voet van den grond af, of op ge- 
ringeren afstand dan twee voet onderling. Vande 50 afgetapte 
boomen waren er 22 reeds vroeger getapt, maar 15 jaar met 
rust gelaten. De totale opbrengst was 199,02 KG. d.i. dus 
4 KG. gemiddeld per boom. In 1885 leverden dezelfde 
boomen nog eens 94 KG. di. dus 1,88 KG. per boom. De 
opbrengst der verschillende exemplaren liep aanmerkelijk 
uiteen. Latere aftappingen van dezelfde boomen gaven zeer 
veranderlijke opbrengsten. In 1886—87 bedroeg deze slechts 
gemiddeld 0,82 KG. Hoewel natuurlijk bij meer intensief 
aftappen, nl. door ook wortels en takken in te snijden, veel 
meer verkregen zou zijn, blijven toch deze opbrengsten zeer 
opvallend achter bij die welke men boven opgegeven vindt. 
Het verschil is zelfs van dien aard, dat men — ook in verband 
met de opbrengst van veel dunnere gecultiveerde boomen op 
Java, — de bewering, die wel van Engelsche zijde is uitge- 
sproken (o. a. onlangs nog door Dr. Morris in zijn Cantor- 
lezing over India rubber), als zoude nergens elders dan in de 
bergstreken van Assam de boom zooveel product opleveren, 
ten zeerste in twijfel moet trekken. 
Van veel grooter belang is het voor de praktijk de opbrengst 
van gecultiveerde boomen te kennen, want daarop moet ten 
1) Eenige gegevens ontleen ik aan een door den ex-houtvester BERK- 
Hour in 1885 gepubliceerde uit de Indian Forester geputte, verhandeling 
(Tijdschr. v. Nijv. en Landb. in N, Ind. XXXI blz. 185). Ook in Warr, 
Dictionary of the Economic Products of India, vindt men tal van gegevens. 
