— 545 — 
men zorge echter vooral dat die schaduw niet dicht zij; de zon 
moet er door kunnen schijnen om de stammen op te doen 
drogen. Een zeer lichte schaduw is in de meeste ge- 
vallen voldoende om de cacao voor de Helopeltis te be- 
schutten; als men de schaduwboomen flink opsnoeit, zoodat 
zij een eind boven de cacao uitsteken, dan zat het er onder 
niet zoo vochtig worden. Eenige rijen boomen aan de kan- 
ten van den aanplant zijn betere windbrekers dan de boomen 
er tusschen in. 
Op eenige ondernemingen plant men de cacao te dicht bij 
elkaar, er is zelfs een aanplant waar 12 à 15 jarige boomen 
op 6 vt. afstand van elkaar stonden, de takken groeiden natuur- 
lijk in en door elkaar, en nog afgescheiden dat de planten zich 
onmogelijk krachtig konden ontwikkelen, wordt ook zonder 
schaduwboomen, aan den kanker hier een bijzonder gunstige 
gelegenheid voor groei en verspreiding gegeven. 
De preventieve maatregelen zijn dus: de cacao onder toe- 
standen te brengen, die minder gunstig zijn voor de ontwikkeling 
van de schimmel. 
De beste schimmel doodende middelen zijn die waarin ko- 
persulfaat is, zooals Bouillie berdelaise en andere. Kopersulfaat 
is het krachtigste middel, dat, zonder de planten te beschadigen, 
de schimmel vernietigt. Proeven hebben aangetoond dat 
sporen niet kiemen in eene oplossing van kopersulfaat al is 
zij nog zoo zwak, 1 op de 500.000 is reeds voldoende. Indien 
wij dus den boom en de takken met een dun laagje van een 
zoodanige oplossing konden bedekken, dan zoude er geen 
verdere infectie mogelijk zijn. De tijd als de sporen kiemen 
is juist de regentijd en dan is het praktisch onmogelijk het 
kopersulfaat op de boomen te houden, iedere regenbui spoelt 
het er af. Ofschoon dus kopersulfaat het beste middel is om 
de sporen te dooden en daardoor verdere infectie onmogelijk 
te maken, is het gebruik ervan in de praktijk niet toe te 
passen. 
In alle gevallen van kanker, bij welke boomsoort ook, 
is het beste geneesmiddel, het mes gebleken; de aangetaste 
Teysm. IX. 36 
