— Dil — 
deze koeli wel eens op een of andere wijze bestraft; ook dit bleef 
zonder resultaat. Zelfs het uitloven eener premie kon den koeli 
niet bewegen zijn geheim?, waardoor hij zieke planten produceer- 
de, prijs te geven, een Peh-Sem koeli bleef een Peh-Sem koeli. 
Zooals reeds gezegd, zullen wij ons hier niet verdiepen in de 
beschouwing der meerdere of mindere gepastheid der genomen maat- 
regelen en alleen als onze meening daarover mededeelen, dat zeer 
zeker eene extra goede zorg besteed aan zulk eene zieke aanplan- 
ting, waardoor de plant tot zoo krachtig mogelijke ontwikkeling 
komt, in staat is vele der schadelijke gevolgen der mozaïek-ziekte 
weg te nemen. Zoodoende kan men nog een vrij goeden aanplant 
krijgen, waarvan bij de meeste bladen in gefermenteerden toe- 
stand geen vlekken of oneffenheden meer zichtbaar zijn. 
Aangezien een werkelijk rationeele bestrijding eener ziekte slechts 
kan plaats vinden zoo de oorzaak der ziekte ons in zijn geheel 
bekend is, zoo stel ik mij voor in de volgende regelen eenige fei- 
ten mede te deelen betrekking hebbende op de mozaïek-ziekte. 
Wel zal daardoor het geheim der ziekteoorzaak nog niet geheel 
worden ontsluierd, maar er zal toch uit blijken, dat de mozaïek- 
ziekte een infectie-ziekte is en dat als de hoofdoorzaak wel moet 
beschouwd worden een bacterie. Het voornaamste doel dezer voor- 
loopige mededeeling der resultaten is echter de H. H. practici er 
toe te brengen zelve zooveel mogelijk hunne waarnemingen over 
de mozaïek-ziekte voort te zetten en al mogen deze ook wellicht 
in strijd zijn met een tot dusverre opgevatte meening, de juistheid 
hunner waarneming ook verder aan de praktijk te toetsen. Is 
het reeds een groote schrede voorwaarts wanneer de oorzaak 
bekend is, juist bij de mozaïek-ziekte doen zich zulke verschillende 
en uitéénloopende verschijnselen voor bij de te velde staande zieke 
planten, dat het vermoeden gewettigd is dat de bacterie, de ziek- 
te-oorzaak, onder verschillende omstandigheden en op verschillen- 
de wijzen inwerkt op het planten-organisme. Tot een volledige 
kennis en verklaring dezer verschillende wijzen van optreden kan 
men echter eerst komen wanneer goed geconstateerde gevallen zijn 
waargenomen in den aanplant en de noodige proeven zijn genomen. 
Hierin dus kan de praktijk der wetenschap tot veel hulp zijn 
en door eigen waarneming en mededeeling der feiten zeer bijdra- 
gen tot een bespoediging der volledige kennis der mozaïek-ziekte en 
naar wij hopen met haar, van de bestrijding dezer plaag. 
