• — 11 — 



afstand van den top, die ongeveer 1/3 van de geheele 

 lengte van het plantje bedraagt, vindt men somwijlen 

 bruine, eenigszins ingezonken plekken op de oppervlakte 

 (Pi. II. tig. 1, a, a), welke er soms uitzien, alsof zij door 

 vorstbescliadiging waren ontstaan, dan weer alsof zij het 

 gevolg zijn van verwondingen, door insekten teweegge- 

 bracht. Ook hier vindt men veelal op de bruine plekken een 

 barst in 't stammetje, terwijl een droppel hars aan de 

 wonde hangt. — 



Nog op één ziekteverschijnsel, dat gedurig voorkomt, 

 wil ik hier wijzen : het is dit, dat de geheele top van een 

 aangetast denneboompjezoo gemakkelijk loslaat ; en wel 

 niet alleen wanneer de naalden van den top reeds bruin 

 gekleurd zijn, maar ook wanneer de geheele top nog 

 groen is. Ais men zoo'n kweekdcnnetjc op niet buitenge- 

 woon voorzichtige wijze aan zijn' top aanpakt, scheidt 

 zich het topje van het ondereinde, gewoonlijk op eene 

 hoogte van enkele millimeters onder den eindknop. Ik 

 wil er bijvoegen, dat bij dit loslaten, de naalden van den 

 top zoowel groen kunnen zijn als reeds bruin, maar dat 

 het stammetje zelf, waanneer het zich op de aangeduide 

 wijze volgens een horizontaal vlak splijt, nog niet is 

 afgestorven — 



Reeds bij l)eschouwing met het bloote oog, ziet men 

 soms op de naalden der zieke toppen, met name op die 

 welke reeds geelbruin zijn geworden, grauwachtig witte, 

 draadvormige aanhangselen (PI. II, fig. 1, e), soms met 

 elkaar vereenigd tot Inindeltjes in den vorm van een 

 witkwast (PI. II, flg. 2, a, a.). Soms worden twee of meer 

 naalden als het ware aan elkander vastgesponnen door 

 eene menigte dergelijke grauwachtig witte draden (PI. II. 

 fig. 1). Bemerkt men deze draden, die natuurlijk hyphen 

 van de Botrytis zijn, niet dadelijk op de kweekdennen, 

 zooals men ze uit den grond heeft getrokken, dan is het 

 toch voldoende dat men ze in eene eenigszins vochtige 

 atmosfeer brengt, om de draden te zien verschijnen. 



Verder treft men op de geelgeworden naalden hier en 

 daar grootere of kleinere, glimmend zwarte, ronde of 

 langwerpige lichaampjes aan (PI. II, hg. \,b, c fig. 2, b), 

 die bij nader onderzoek sklerotiën blijken te zijn. 



