koemest of anderen stalmest, op zeer doelmatige en veel 

 min kostbare wijze geheel of ten deele kan worden ver- 

 vangen door eene bemesting met kunstmeststoffen, bijv. 

 met Chilisalpeter, Thomaspliospliaat en Kaïniet. Ook de 

 proeven van den Heer v. W. wijzen er op dat het moge- 

 lijk is, den stalmest door doelmatige kunstmeststoffen 

 te vervangen. Het spreekt echter wel van zelf dat het 

 gewenscht zal zijn, onder deskundige leiding stelsel- 

 matig eenige jaren lang een aantal proefnemingen met 

 kunstmeststoffen op bloemboUenland in 't werk te stellen, 

 en ter vergelijking daarnevens proefnemingen op gelijke 

 terreinen met de tot dus ver gebruikelijke bemesting. Men 

 zal door proeven moeten vaststellen, welke kunstmest- 

 bemesting voor ieder bepaald gewas en voor iedere soort 

 van grond de doelmatigste is : op zandgronden zal men 

 zeer zeker nevens kunstmest, veen of turi'strooisel in den 

 grond moeten brengen ; op veengronden zal eene mergel- 

 of kalkbemesting nevens de andere kunstmeststoffen 

 noodig zijn. Maar hoe in elke bijzondere omstandigheid 

 dient te worden gehandeld, kan eerst door nauwkeurige 

 bemestingsproeven onder deskundige leiding worden 

 uitgemaakt. — 



De eigenlijke reden echter, waarom de Heer v. W. 

 zijn opstel naar de redactie van ons Tijdschrift heeft 

 gezonden, is deze : dat hij verband meent te hebben 

 gevonden « tusschen de voeding en de ziekten der 

 planten ^. Hij vermeldt niet aan loelke ziekten de 

 hyacinthen en narcissen, die bij zijne bemestingsproeven 

 dienst deden, leden; maar hij constateert eenvoudig, dat 

 in de door hem bedoelde gevallen, verschil in bemesting- 

 verschil in gezondheidtoestand ten gevolge had. 



Dat de bemesting op het verschijnen en de uitbreiding 

 van sommige plantenziekten invloed kan hebben, laat zich 

 zeer goed inzien. Er zijn vele plantenziekten, die worden 

 in 't leven geroepen door zwammen; ik behoef dit den 

 lezers van het « Tijdschrift over Plantenziekten ^ niet meer 

 door voorbeelden aan te toonen. Maar onder de in planten 

 woekerende zwammen zijn er verscheiden soorten, welker 

 bestaan meiuüsluüend aan ééne of meer bepaalde planten- 

 soorten gebonden is, maar die tijdelijk ook op koe-, 



