— 1»? — 



insectes nuisil)los aux l'órêts »', 18C7, bl. 301) sproeki ook 

 van Retinia lurionaria, maar slechts van de schade, welke 

 zij in vereenigin^' met R. Buoliana veroorzaakt : - Oj) die 

 ^\•ijze ziet men in een boscli, waar deze twee i'upsen zich 

 hebben vermeerderd, i^een boom, die recht is, en die zijne 

 normale hoogte bereikt «. — 



Desterke vermeerdering van do dennenknr)prui)s in de 

 dennenbosschen op onzen Nederlandschen diluvialen 

 zandbodem schijnt te datoeren van omstreeks een hall' 

 dozijn jaren geleden. Wij hebben toen eerst de schade, 

 onder Wolfhezen in een ongeveer 250 Hektaren groot 

 dennenbosch van 8-12 jaren opgenomen, en hebhen van 

 onze waarnemingen verslag gegeven in het " Tijdscliritt 

 der Nederlandsche Heidemaatscliappij ^ (O" jaargang, 

 bl. 21). Hoewel de rupsen reeds in 't najaar vrij groot 

 bleken te zijn en toen reeds duchtig in de knoppen aan 

 't vreten waren, en het om die reden voor de hand lag, te 

 denken aan eene beschadiging door Retinia iuriovana, 

 meenden wij beiden, afgaande op de vermeende betrekke- 

 lijke zeldzaamheid van dit insekt in Nederland, met eene 

 eenigszins ongewone beschadigingswijze en met eene 

 bespoedigde ontwikkeling van B. Buoliara te maken te 

 hebben. (Vgl. bl. Ü3 van dit opstel; zie ook het "Tijd- 

 schrift der Ned, Heidemaatschappij ••, (y jaarg. bl. 21-23). 

 Toen wij echter uit het bedoelde boscli beschadigde 

 dennentoppen hadden meegenomen, waarin 't insekt reeds 

 in poptoestand aanwezig was, en uit de poppen de volwas- 

 sen vlinders hadden opgekweekt, bleek ons dat wij l)ijkans 

 uitsluitend met Retinia turionana te doen hadden. De 

 treurige toestand, waarin het üosch verkeerde, was bijkans 

 all(>en aan dit insekt ie wijten ; R. Buoliana kwam er 

 slechts weinig in voor, hoewel een nader ingesteld onder- 

 zoek ons leerde, dat ook deze soort er niet geheel ontbrak. 



Later hebben wij op verscheidene plaatsen in Gelder- 

 land, Utrecht en Noord- Brabant gelegenheid gehad, de 

 door H. turionana teweeggebrachte schade in loco op te 

 nemen, daar ettelijke malen ons advies desbetrertend 

 gevraagd \\erd ; eii wij kunnen zelfs constateeren dat de 

 iir/'mm- beschadiging thans over bijkans alle streken van 

 ons land verbreid is, waar maar 1- tot l(3jarige dennen- 



