I 



— 153 — 



van de sereh van veel invloed is op het rendement. Zoo wordt 

 b.v. op een paar fabrieken in het Soemedangsche een ren- 

 dement gemaakt van 0.8 a 1 , — pCt., terwijl fabrieken in ver- 

 schillende andere gewesten nooit zoo hoog komen en zich 

 tevreden moeten stellen met ^j., a 0.6 pCt. 



Of het noodig is, dat diefabrieken op zoo'n laag rendement 

 blijven staan, is een vraag, welke slechts opgelost kan worden 

 door waarneming van de verschillende factoren, waardoor het 

 bedrijf gedrukt wordt, ter plaatse zelf. 



Pachter is mij bij het bezoek aan enkele fabrieken, die onder 

 minder gunstige omstandigheden schenen te werken, opgevallen, 

 dat door weinig kostbare verbeteringen en verbeterde controle 

 betere resultaten moesten worden behaald. Er moet terdege 

 op de kleintjes gepast worden. Stel u voor, dat een fabriek met 

 een capaciteit van 1 0000 K.G. blad, bij een gemiddeld rende- 

 ment van 0.6 er in slaagt, bij evenredige toename van blad- 

 productie, het rendement op te voeren tot 0.7, dan beteekent 

 dit per jaar van 300 run-dagen een vermeerdering van olie- 

 productie van 300X100X01 KG== 3000 KG, waartegenover 

 slechts extra uitgaven staan voor emballage en transport en 

 waardoor de gemiddelde kostprijs van het product aanmerkelijk 

 wordt verlaagd. 



Zelfs bij een prijs van ƒ 1 50 vertegenwoordigt de vermeer- 

 dering de rente van een kapitaal van ƒ 75.000 a 6 pCt. 



Een deel van het lagere rendement moet, waar het opkoop- 

 blad geldt, op rekening gesteld worden van den producent. 

 Voor den leverancier is het van belang, het blad zoo nat, en 

 dus ook zoo zwaar mogelijk af te leveren, terwijl de fabriek 

 er in elk opzicht belang bij heeft, dat het blad zoo drdbg 

 mogelijk binnenkomt Om het belang van de fabriek te 

 dienen zou het blad op de velden gesneden moeten worden 

 zoodra zon of wind de sporen van dauw en regen heeft doen 

 verdwijnen, aangezien een andere werkwijze oorzaak is, dat 

 een groot percentage water als blad betaald wordt. Bleef 

 het nu nog maar bij vocht van dauw of regen, dan was er 

 minder schade en men zou tenminste de overtuiging hebben, 

 dat deze niet moedwillig werd toegebracht. Vaak echter worden 

 dicht bij de plaats van aflevering de bundels gras ruim over- 



