— 181 — 



Waar zulks voor oplossingen van verschillende anorganische- 

 (en enkele organische) stoffen reeds kon worden vastgesteld, 

 ligt het voor de hand, dat sommige afscheidingsproducten 

 ook een dergelijken invloed, hetzij stimuleerend, hetzij ver- 

 giftigend, kunnen hebben. 



Het is zelfs zeer aannemelijk, dat een bepaalde concentratie 

 van een afscheidingsproduct voor plant A als een gif, voor 

 plant B als een stimulans werkt, als deze beide planten van 

 niet gelijke genetische samenstelling zijn, en dat dus plant C, 

 die het afscheidingsproduct voortbrengt, A in haar groei sterk 

 belemmert en B onder gunstige voorwaarden doet leven. Reeds 

 geringe Verschillen in concentratie kunnen oorzaak zijn, dat 

 een stof, instede van stimuleerend te werken, een nadeeligen 

 invloed uitoefent; proeven met oplossingen van verschillende 

 zouten hebben dat aangetoond. 



Zoo vermeldt b.v. J.A, Voelcker in „the Journal of the 

 Royal Agricultural Society of England, London 1912 pag. 

 314 — 325, dat bij de door hem genomen proeven een 0.003 °/o 

 oplossing van lithium in zoutvorm giftig bleek te zijn voor 

 een zekere graansoort, dat echter een 0.002 °/o oplossing een 

 stimuleerende werking uitoefende, en dat deze gunstige invloed 

 nog sterker was wanneer de concentratie werd verminderd 

 tot 001 o/o. 



Een oplossing van zink ter sterkte van 0.02 ^jo bleek giftig: 

 te werken, een geringere concentratie had een gunstig effect 



Ook bij lood werd iets dergelijks gevonden : een oplossing 

 van O 03 /o had geen uitwerking, een geringere concentratie- 

 versterkte den groei. 



Van Bordeauxsche pap is bekend, dat deze stof in vele ge^ 

 vallen niet alleen gunstig werkt als fungicide, doch dat de 

 sporen koper, die in den bodem in oplossing komen, den groei 

 van het bespoten gewas in sterke mate bevorderen. 



Mocht inderdaad blijken, dat de hier geuite meening, als 

 zouden sommige afscheidingsproducten een voor- of nadeelige- 

 werking op den groei van verschillende planten kunnen uit- 

 oefenen, juist is, dan zouden we in deze werking in sommige 

 gevallen de oorzaak van bodemmoeheid kunnen zien. 



Het succes van zaad wisseling en van het volgen, ran eeru 



