— 330 — 



zonder er eenigen invloed van te ondervinden. Als een krachtig 

 narcoticum schijnt de gandjo dan ook niet bekend te staan. De 

 Atjehers rooken er voornamelijk van om den eetlust op te wek- 

 ken, zoo werd mij medegedeeld ; echter is „het geregeld gebruik 

 er van verderfelijk voor het organisme: de consument wordt 

 mager suf, terwijl het wit der oogen een geelachtige kleur gaat 

 aannemen". Verder wordt nog gezegd: „De Klingaleezen ma- 

 ken uit de Ind. hennep een geneesmiddel, »madjoen" genaamd, 

 waaraan zij een erotische werking toeschrijven. De werking 

 van het vergift is ongeveei die van opium of jenever." 



(„Madjoen" is een naam, die in het algemeen aan onder- 

 stelde aphrodisiaca gegeven wordt). 



Naar aanleiding van de geringe werkzaamheid van de in- 

 heemsche gandjo, voor zoover ik die leerde kennen, zij nog 

 opgemerkt, dat ook in Eng.-Indië vormen van Cannabis bestaan, 

 wier werkzaamheid gering is. Voorts heeft het klimaat van de 

 streek, waar men de plant teelt, een grooten invloed. 



De physiologische werking wordt in hoofdzaak uitgeoefend 

 door de hars, die voornamelijk door de toppen der vrouwelijke 

 plant, tijdens den bloei of ook na de vruchtzetting, afgescheiden 

 wordt. Harsrijke stengeltoppen kleven, in gedroogden toestand, 

 door deze hars te zamen, en het is dit product, dat in Eng.- 

 Indië als het werkzaamste gezocht en als het verderfelijkste 

 gevreesd is. Aan de vrouwelijke stengeltoppen, die ik hier in 

 verschillende stadiën verkreeg, was van deze afscheiding wei- 

 nig of niets te bespeuren. Dit geldt zoowel voor het materiaal 

 van Sumatra als voor dat uit Salatiga. Uit laatstgenoemde 

 plaats werden geen berichten omtrent het gebruik als genot- 

 middel ontvangen. 



Op drie dingen zou ik, in verband met het bovenstaande, 

 nog willen wijzen. Uit het feit, dat het mij gezonden Cannabis- 

 materiaal, een enkele maal gerookt, geenerlei bedwelmfng 

 veroorzaakte, mag natuurlijk niet afgeleid worden, dat het 

 voortgezet gebruik geen schadelijke gevolgen hebben ka:i, 

 maar alleen, dat dit materiaal niet op één lijn te stellen is 

 met den veel gevaarlijker vorm, die o.a. in Eng.-Indië voorkomt. 

 Uit de ingekomen gegevens blijkt dan ook, dat het geregeld 

 gebruik zelfs duizeligheid en dronkenschap kan veroorzaken^ 



