— 570 — 



bespoeld door het witte schuim, dat de eeuwig aanrollende 

 slaggolven van den einddeloozen Oceaan in regelmatig beweeg 

 op het blanke strand van Koeta werpen. 



Daar voelt men, welk een machtigen indruk de natuur- 

 verschijnselen moesten maken op een primitief volk, waarvan 

 de gezichtskring zich niet verder kon uitstrekken dan tot de 

 stranden van het eiland, dat het bewoonde. 



Daar voelt men, dat dat volk zich niet heeft kunnen voorstellen,. 

 dat die geheele natuur ten nutte van den mensch, ten behoeve 

 van den Balinees zou geschapen zijn. 



Daar beseft men, hoe sterk de overtuiging zich moest ves- 

 tigen, dat het land toebehoorde aan de goden. 



Bali, het land der goden. Bali, goedgunstig aan den Balinees 

 in gebruik gegeven, maar blijvend het eigendom der goden. 



Het eigendom van Batara Soeria, den god der zon, die de 

 natuur bezielt, alle natuurkrachten beheerscht, die de weldadige 

 regens doet neerdalen om de akkers te verfrisschen, opdat die 

 rijke vruchten zouden voortbrengen; vruchten, die hij als offer 

 wenscht te ontvangen, doch waarvan hij na gemaakt gebruik 

 de voor hem waardelooze stoffelijke resten gaarne aan den 

 Balinees laat. 



Batara Soeria geeft het regenwater, opdat het vruchten zou 

 voortbrengen. Wee den Balinees, die dat water niet zuinig 

 weet te beheeren, wee den landbouwer, die er slechts één 

 tenah mee bevloeit, wanneer er voldoende is voor twee. Hij, 

 verkwist de gaven van Batara Soeria, die hem daarvoor zal 

 weten te vinden. 



Op eiken hoogen berg troont een godheid, die zweeft over 

 de wateren der meren, die de valleien tot zijn woning maakt, 

 die zich beweegt over de bouwvelden, de kerkhoven en de 

 nederzettingen. 



Geen plekje van het eiland, dat zich door eenige begren- 

 zing van andere deelen onderscheidt, of het heeft zijn eigen 

 goden, die de Balinees trouw zoekt te vereeren. Aan die 

 trouwe vereering dankt hij volgens zijn vaste overtuiging 

 zijn welstand. 



Toen ik een Balinees, die zes jaar op Java had vertoefd 

 om zijn opvoeding te voltooien, vroeg ; Hoe komt het toch,. 



