— 603 — 



gevangen worden. De eigenaar deelt zijn voornemen mede 

 aart zijn kamponggenooten. Op den afgesproken dag zijn 

 bijna alle dorpelingen, oud en jong, op de sawah aanwezig. 

 Onder luid geschreeuw gaan ze allen de sawali in. Deze 

 gelegenheid wordt als een groot vermaak beschouwd. 



Behalve de ikan mas en goerami, bevinden zich in die sawah 

 ook een groot aantal andere visschen, zooals gaboes, Iele, 

 sepat, enz. die in den loop van den tijd, door het slokanwater 

 zijn aangebracht. Op deze visschen nu mogen de genoodigden 

 hun geluk beproeven. Maar mocht er een ikan mas of een 

 goerami in hun netten verdwaald raken, dan moeten ze die aan 

 den eigenaar afstaan. 



Men is niet alleen van een net voorzien, maar bovendien 

 ook nog van een stuk rond hout, van ongeveer een meter 

 lengte, dat met den eenen voet gelijk een wals voortgerold 

 wordt over het sawahoppervlak. Het doel daarvan is, om de 

 visschen uit hun schuilhoeken te voorschijn te jagen, die dan 

 vlug met het net gevangen worden. De rol heeft ook nog dit 

 voordeel, dat het onkruid in den grond wordt gedrukt. Ge- 

 woonlijk zijn er zooveel deelnemers, dat de grond in zulk een 

 mate wordt vertrapt, dat op de vermakelijke vischvangst geen 

 grondbewerking meer behoeft te volgen. 



Wat de patjoel betreft, deze wordt niet in den grond geslagen, 

 maar men trekt ze door de aardlaag heen, zoodat de bewerking 

 zeer veel overeenkomst vertoont met ploegen. De grond wordt 

 daarbij wel volkomen gekeerd, maar doordat de patjoel slechts 

 tot op een geringe diepte in den grond dringt, verkrijgt men 

 op die wijze te werk gaande na het bevloeien geen voldoend 

 dikke modderlaag. 



Niet alleen doordat de steel van het werktuig zoo kort is, maar 

 ook doordat deze een vrij scherpen hoek maakt met het blad, 

 moet de landman onder het patjoelen steeds een zeer gebukte 

 houding aannemen, welke rug en lendenen erg vermoeit. 



Voor moerassawahs daarentegen is het werktuig zeer geschikt. 

 Men staat er soms tot zelfs over de knieën in den modder, 

 zoodat het aanhoudende bukken wordt vermeden. 



Xa eenige dagen worden de grove aardbrokken, die door 

 het ploegen of het patjoelen zijn ontstaan, verkruimeld, en 

 Teysmannia 38. 



