— 380 — 
welker zaden, zooals b.v. van vele Leguminosen, tamelijk 
zwaar zijn, zal men nooit op boomen levende vinden, even- 
min als die van Ororylon of Zanonia, welks zaden te groot 
of van te breede vleugels voorzien zijn, om gemakkelijk 
aan boomen te ankeren; gevleugelde zaden met spitse punt 
of zeer kleine, lichte zaden maken daarentegen de planten 
voor de epiphytische leefwijze geschikt. Vele boomsoorten 
in Java hebben tijdelijk een epiphytische leefwijze; zooals 
de waringin, de karet enz.; ook van deze zijn de kleine 
besachtige vruchtjes een gezocht voedsel voor allerlei vo- 
gels. VORDERMAN vond zaden van Ficus in de magen van 
verschillende vogels, verder vond hij daar zaden van Sy- 
zygium djambolanum, djamblang; Antidesma bunias, woeni 
en van tjenteh, Lantana. 
Dat de vleermuizen hier ook eene rol spelen, bemerken 
we maar al te dikwijls bij sommige onzer vruchtboomen, 
zoo b.v. de sawo manilla, die zij gaarne verorberen en 
soms op tamelijke afstanden medenemen. Nog sterker 
is zulks het geval bij de gutta pertja leverende Pala- 
qwium-soorten, waarvan men in den vruchtentijd de zaden 
overal op zeer groote afstanden van den boom kan vinden. 
De vleermuizen nemen in hun vlucht de kleine vruch- 
ten mede, eten die elders op hun gemak op en laten daar 
de vruchten vallen. Zelfs grootere vruchten b.v. kanari- 
pitten worden door de grootere vleermuizen medegenomen, 
en in een anderen boom op eenigen afstand gelegen afge- 
kloven, de pit valt dan onder laatstgenoemden boom. 
De eigenschappen, welke eene vrucht geschikt maken tot 
de verspreiding door middel van vruchtenetende dieren, 
zijn bij de koffievrucht aangetoond. 
Niet altijd zijn deze alle aan de vrucht zelve aanwezig, 
zooals daar, maar in dit geval heeft er verdeeling van den 
arbeid plaats gehad, en zijn andere organen met een deel 
der nuttige werking belast. 
Bij de harde nooten van den djamboe monjet, Anacar- 
dium occidentale, zwelt b.v. de vruchtsteel na den bloei tot 
