DE EERSTE PARARUBBEROOGST, AFKOMSTIG 
VAN OP DE ONDERNEMING SOEBANG DER 
PAMANOEKAN EN TJASSEMLANDEN 
GECULTIVEERDE BOOMEN. 
De belangstelling in de cultuur van den Pararubber 
leverenden caouthoucboom, Mevea brasiliensis, gaande ge- 
maakt door de met dien boom verkregen uitkomsten in 
den Cultuurtuin van ’s Lands Plantentuin, hebben mij doen 
besluiten, de eerste oogstresultaten uit de praktijk in wij- 
deren kring bekend te maken, opdat ook voor anderen die 
gegevens van nut kunnen zijn. 
Op de onderneming Soebang van de Pamanoekan en 
Tjassemlanden bestaat een kleinen aanplant van 147 boo- 
men van Mevea brasiliensis. 
De aanplant is tot stand gekomen, door de plaatsen in een 
Liberiakoffie-plantsoen, waar de Schaduwboomen ontbraken 
of de schaduw onvoldoende was, door Hevea-boomen te doen 
innemen. Het daarvoor gebezigd plantmateriaal was af- 
komstig van zaden, voortgebracht door eenige boomen, die 
omstreeks het jaar 1877 in den groententuin van het land- 
huis waren uitgeplant en sedert zijn uitgegroeid tot krachtige, 
groote boomen. De aanplant in den koffietuin, waarvan de 
grond van kleiachtigen aard is, bevindt zich op een hoogte 
van + 500 voet en dateert van 1889-1890, zoodat de 
boomen 18-14 jaar oud zijn. Zoowel de moederboomen als 
hunne nakomelingen brengen elk jaar rijkelijk zaden voort. 
Dr. Tromp pe Haas, die in 1902 een bezoek bracht aan 
de Pamanoekan en Tjassemlanden, was verrast over den 
weligen groei der boomen, een groei beter nog dan in den 
Cultuurtuin van ’s Lands Plantentuin. 
